كارگاه‌هاي آموزش دستورنامه رابرت (كادرها)

درس‌های ۲۴مین نشست حامیان تأسیس انجمن‌های طراز نوین شهر و روستا!

۱۱ مرداد ۱۴۰۴
شنبه 2 اوت 2025 بوسيله‌ى گروه نويسندگان

هدف اعلام شده «سازمان حامیان تأسیس انجمن‌های طراز نوین شهر وروستا»، از یک منظر، تلاش برای تحقق رؤیای مبارزان صدر مشروطیت است که کوشیدند با تصویب قانون انجمن‌های ایالتی و ولایتی، حتی‌المدور زمینه حاکمیت مردم بر سرنوشت خودرا فراهم آورند. طی بیش از ۱۰۰ سال گذشته، آن قانون و قوانین ناظر بر حکومت‌‌های محلی، بارها و بارها ـ به اصطلاح ـ اصلاح شد اما جوامع مردم خودقانون‌گذار،‌ به معنای درست این کلمه، هرگز در هیچ شهر و روستایی شکل نگرفت. چرا؟ و چه باید کرد؟‌

بدیهی است که نحله‌های فکری گوناگون به این پرسش‌های مهم پاسخ‌های مختلفی بدهند. اما اذهانی که با علم حقوق پارلمانی و قانون عام پارلمانی (به روایت دستورنامه رابرت) تجهیز شده باشند، راه حل دیگری دارند: «جهش فرهنگی».

منظور از «جهش فرهنگی» تلاش سازمان‌یافته‌ی گروهی از فعالان اجتماعی سیاسی است که از طریق مشارکت در کارگاه‌های آموزش دستورنامه رابرت (کادرها) کم و بیش با قواعد دموکراسی آشنا می‌شوند و خود را متعهد می‌سازند مهارت ساخت جوامع مردم خود‌قانون‌گذار را کسب کنند و از طریق مشارکت عملی در تأسیس انواع انجمن‌های طراز نوین، این مهارت را ـ که تبلور یک «جهش فرهنگی»‌ است ـ در سطح ملی بسط دهند و عمق بخشند. حامیان تأسیس انجمن‌های طراز نوین شهر و روستا (حکومت‌های محلی بر اساس موازین دموکراسی)، به صورت اختصاصی، دنبال محقق ساختن رؤیای مبارزان صدر مشروطیت هستند که با تصویب قانون انجمن‌های ایالاتی و ولایتی این مسیر نارفته را گشودند. راهشان پر رهرو باد!

در بیست و چهارمین نشست برخی از بنیان‌گذاران سازمان حامیان تأسیس انجمن‌های طراز نوین شهر و روستا که ساعت ۲۰ روز سه‌شنبه ۷ مرداد ۱۴۰۴ به صورت الکترونیکی دعوت به دستور شد،‌ اساسنامه سازمان موقت حامیان به تصویب رسید و افراد حاضر در آن نشست با امضای اساسنامه مصوب، سازمان موقت حامیان را تأسیس کردند و به این ترتیب، به بلاتکلیفی‌ای که این سازمان را با بحران مواجه ساخته بود،‌ خاتمه داند. به این ترتیب، انتظار می‌رود سازمان حامیان تأسیس انجمن‌های طراز نوین شهر و روستا از این پس با گام‌های استوار به سوی چشم‌انداز بزرگ خود به پیش‌بتازند.

نوشته‌ای که در ادامه می‌آید می‌کوشد درس‌های تجربه‌های اخیر بنیان‌گذاران این سازمان را جمع‌بندی کند، باشد که کادرهای هرچه بیشتری به اهمیت بالقوه این سازمان پی ببرند و نسبت به همکاری با این سازمان دامن همت به کمر ببندند. و اما نوشته:

ماده سه پیش‌نویس اساسنامه سازمان موقت حامیان تأسیس انجمن‌های طراز نوین شهر و روستا که روز ۱۴ مرداد ۱۴۰۳ تدوین و منتشر شده است،‌ این طور قرائت می‌شود:

ماده سه؛ اعضا:
«اعضای این سازمان موقت، کسانی هستند که نامشان در صفحه گروه تلگرامی «حامیان تأسیس انجمن‌های طراز نوین شهر و روستا» وجود دارد و در حال حاضر ۳۱ نفر هستند».

بله. خطا از همین جا آغاز شده بود: هیچ کدام از ۳۱ نفری که عضو گروه تلگرامی «حامیان تأسیس انجمن‌های طراز نوین شهر و روستا»‌ بودند، عملاً این اساسنامه را امضا نکرده بودند و در واقع عضو «سازمان موقت»‌ نبودند. پس چرا این خطا رخ داد؟

رویه معمولی تشکیل هر جامعه/انجمن/سازمان جدید این است که گروه حامیان تأسیس جامعه مورد نظر،‌ از کسانی که با تأسیس جامعه مورد نظر موافق هستند، دعوت می‌کند تا در نشستی که مکان و زمان آن را گروه حامیان تعیین می‌کند، شرکت کنند. شرکت در این مراسم، در واقع به معنای لبیک گفتن به تأسیس جامعه مورد نظر است.

هسته اولیه حامیان تأسیس انجمن‌های شهر و روستا سه نفر بودند: آقایان داود حسین، مسعود لدنی و سید حیدر مجتهد موسوی. آنان از دوستان خود دعوت کردند تا هم برای یادگیری و تمرین قواعد دموکراسی و هم برای ایجاد سازمانی که هدفش کمک به شکل‌گیری انجمن‌های شهر و روستا بر اساس قواعد دموکراسی باشد شرکت کنند. به این ترتیب، تعداد اعضای گروه تلگرامی به ۳۱ نفر رسید و پیش‌نویس اساسنامه سازمان موقت حامیان با این پیش‌ فرض تنظیم و تدوین شد که تمام ۳۱ نفر می‌دانند که در واقع در مجمع مؤسس سازمان حاماین تأسیس انجمن‌های طراز نوین شهر و روستا شرکت می‌کنند.

با همین پیش‌فرض بود که نشست‌های الکترونیکی بنیان‌گذاران سازمان حامیان فراخوان می‌شد اما معمولاً‌ حدود یک سوم اعضای گروه تلگرامی در این نشست‌ها شرکت می‌کردند. و در جریان برگزاری همین نشست‌ها بود که به مرور مشکلات حقوقی ناشی از عدم حضور سایر اعضا آشکار می‌شد. یکی از مهم‌ترین مسائل حقوق به ماده ۳ مربوط می‌شود که در ابتدای این نوشته نقل شد: اعضای این سازمان موقت، کسانی هستند که نامشان در صفحه گروه تلگرامی «حامیان تأسیس انجمن‌های طراز نوین شهر و روستا» وجود دارد و در حال حاضر ۳۱ نفر هستند». اما در عمل،‌ هیچ یک از آنان اساسنامه سازمان موقت را امضا نکرده بودند و عملاً هیچ تعهدی نسبت به مفاد اساسنامه نداشتند و در نتیجه،‌ حاضران در نشست‌ها نیز قادر نبودند از سوی آنان هیچ تصمیمی اتخاذ کنند.

گرفتاری و مشغله‌های فراوان اعضا، دشواری‌های زندگی شخصی و خانوادگی و اجتماعی، ناامیدی نسبت به هر نوع فعالیت اجتماعی، هزینه‌های سنگین فعالیت‌های اجتماعی معنادار،‌ و مجموعه‌ای از مشکلاتی از این دست،‌ که برای تمام فعالان اجتماعی شناخته شده است، در کار تأسیس سازمان حامیان هم نقش مخرب خود را ایفا کرده و خواهد کرد. اما ناروشن بودن وضعیت حقوقی اعضا هم قوز بالا قوز شده بود و به این ترتیب، سازمان حامیان به جای آن که در هر کاام استوارتر از پیش جلو برود، در مسیر دلمردگی افتاده بود.

حضور مؤثر آقای علی‌اکبر عبدالحسینی به عنوان دبیر این سازمان در دست تأسیس، به ویژه با توجه به تجربه‌های ارزشمندی که ایشان به عنوان دبیر ستاد اجرایی شورایاری‌های شورای اسلامی شهر تهران کسب کرده است،‌ به صورت محسوس، وضعیت مدیریت این سازمان در دست تأسیس را ارتقا بخشیده است.

به پیشنهاد ایشان، تدوین برنامه استراتژیک سازمان حامیان در دستور کار قرار گرفت و در جریان تدوین همین برنامه استراتژیک بود که این پرسش به صورت جدی مطرح شد که برنامه استراتژیک قرار است مشخص کند که هر یک از اعضای سازمان چه کارهای مشخصی را در یک بازه زمانی مشخص باند انجام دهند. در این صورت، اعضای واقعی و جدی سازمان حامیان چه کسانی هستند؟

پس از طرح همین مسئله بود که موضوع عضویت سازمان حامیان به طور جدی مطرح شد و ضرورت بازنگری اساسنامه قبلی مورد توجه قرار گرفت.

به این ترتیب، ویرایش جدیدی از اساسنامه سازمان موقت حامیان تأسیس انجمن‌های طراز نوین شهر و روستا تدوین شد و پس از بررسی و اصلاح در بیست و چهارمین نشست بنیان‌گذاران سازمان حامیان به تصویب رسید و اعضای حاضر در آن نشست، آن را امضا کردند. متن آن اساسنامه:

اساسنامه سازمان موقت:
«حامیان تأسیس انجمن‌های طراز نوین شهر و روستا»

ماده یک:‌نام
سازمان موقت حامیان

ماده دو:‌هدف
تدوین اساسنامه سازمان حامیان تأسیس انجمن‌های طراز نوین شهر و روستا بر اساس «بیانه هدف» که پیوست این سند است و برگزاری مجمع مؤسس و انتخاب نخستین دوره مسؤلان آن سازمان بر اساس اساسنامه مصوب

ماده سه: اعضا
۱. سُلماز سپهری، ۲. داود حسین، ۳. امیر دانگاه،‌ ۴. فرید درفشی، ۵. علی‌اکبر عبدالحسینی، ۶. رضا کرد،‌ و کسان دیگری که این سند را امضا خواهند کرد.

ماده چهار: مسؤلان موقت
۱. مدیر جلسه. ۲. دبیر جلسه، ۳. خزانه دار؛ دبیر و خزانه‌دار برای مدت ۶ ماه انتخاب می‌شوند و انتخاب دوباره آنان بلامانع خواهد بود.

ماده پنج: نشست‌ها
۱. نشست‌های عادی سازمان موقت حامیان ساعت ۲۰ روزهای سه‌شنبه اول و سوم هر ماه به صورت الکترونیکی دعوت به دستور خواهد شد.
۲. نشست‌های سازمان موقت با حضور ۴ نفر از اعضا نصاب خواهد داشت.

ماده شش: مرجع پارلمانی
مرجع پارلمانی سازمان موقت حامیان کتاب دستورنامه رابرت است. قواعد مندرج در این کتاب هرجا کاربرد داشته باشد و با مصوبات سازمان مغایر نباشد، لازم‌الاحرا خواهد بود.

ماده هفت: اصلاح اساسنامه
مفاد این اساسنامه، با اخطار قبلی و در هر یک از نشست‌های سازمان موقت که به صورت قانونی فراخوان شده باشد و به نصاب رسیده باشد و با موافقت دو سوم آرای مأخوذه قابل اصلاح خواهد بود.

ماده هشت: ‌انحلال
سازمان موقت حامیان، بعد از تأسیس سازمان دائمی «حامیان تأسیس انجمن‌های طراز نوین شهر و روستا» به صورت خود به خود منحل خواهد شد و اسناد آن به دبیر دائمی و دارایی‌های آن به خزانه‌دار دائمی سازمان تحویل داده می‌شود.

امضا کنندگان این سند در تاریخ سه‌شنبه ۷ مرداد ۱۴۰۴:
۱. سلماز سپهری، ۲. داود حسین،‌ ۳. امیر دانگاه،‌ ۴. فرید درفشی، ۵. علی‌اکبر عبدالحسینی، ۶. رضا کرد.

همینطور که ملاحظه می‌شود،‌ برای نخستین بار اعضای سازمان موقت حامیان مشخص شده است و انتظار می‌رود همین هسته کوچک اما مصمم و جدی، با همکاری کادرهای پروفشنالی که اهمیت تاریخی تأسیس انجمن‌های شهر و روستا بر اساس موازین دموکراسی را درک می‌کنند، کاری انجام دهند کارستان.

به امید آن روز که دور نیست


پذيرش | تماس | نقشه‌ى سايت | | آمار سايت | بازديد كنندگان : 417 / 909534

 پيگيرى فعاليت سايت fa   پيگيرى فعاليت سايت اخبار ساخت جوامع طراز نوین   پيگيرى فعاليت سايت طرح تأسیس حکومت‌ها و انجمن‌های محلی در پرتو علم حقوق (...)   ?

سايت با اسپيپ درست شده است 3.0.17 + AHUNTSIC

Creative Commons License