«نقطه عطف» در «تجربه یک جهش فرهنگی»

۹ آذر ۱۴۰۴

يكشنبه 30 نوامبر 2025 بوسيله‌ى گروه نويسندگان

در دهمین و آخرین نشست یکی از کارگاه‌های غیرحضوری «آشنایی با قواعد دموکراسی» که از شنبه ۵ مهر تا شنبه ۸ آذر ۱۴۰۴و با همکاری انجمن گسترش سواد دموکراسی و دفتر کارگاه‌های آموزش قواعد دستورنامه رابرت (دفتر کادرها) به صورت هفتگی و الکترونیکی برگزار شد،‌ اساسنامه «گروه حامیان تأسیس انجمن‌های سواد دموکراسی در سراسر کشور» به تصویب رسید و تمام حاضران در نشست که اعلام کرند اساسنامه مصوب را امضا می‌کنند، در مجمع مؤسس این گروه شرکت کردند و آقایان داود حسین را به عنوان مدیر، محمدرضا پژوهان را به عنوان دبیر و مورخ،‌ و رضا غفاری را به عنوان خزانه‌دار ابرگزیدند و به این ترتیب «گروه حامیان تأسیس انجمن‌های گسترش سواد دموکراسی سراسر کشور» متولد شد.

گفتنی است که در شکل‌گیری این «کارگاه آشنایی با قواعد دموکراسی» آقای جمشید ایرانی دبیرکل حزب فرزندان ایران نقش تعیین‌کننده ایفا کرده است و اعضای این کارگاه و این گروه، عمدتاُ از فعالان سیاسی هستند که به ویژه در شکل‌گیری خانه‌های احزاب پروانه‌دار در سطح استان‌ها نقش تسهیل‌کننده ایفا می‌کنند.

از سوی دیگر،‌ روش معرفی و آموزش قواعد دموکراسی (به روایت دستورنامه رابرت) طی سیزده‌ سال گذشته به نحوی با فرهنگ ایرانیان امروز هماهنگ شده است که انتظار می‌رود اعضای این گروه بتوانند در سطح ملی به گسترش و تعمیق «تجربه یک جهش فرهنگی»‌ کمک بسیار بزرگی بکنند.

لازم به تکرار است که منظور از «تجربه یک جهش فرهنگی» تلاش‌های دسته‌‌جمعی تمام فعالان سیاسی اجتماعی پروفنشال و متعهد است که به نحوی با قواعد دموکراسی آشنا می‌شوند و وظیفه ملی خود می‌یابند که به هر نحو ممکن در ترویج این قواعد در سطح ملی بکوشند، زیرا به این باور رسیده‌اند که ترویج این قواعد ممکن است منجر به یک جهش فرهنگی شود که پیامد آن بازآفرینی سراپای نظام فرهنگی/اجتماعی/سیاسی براساس موازین دموکراسی خواهد بود.

با این حساب می‌توان دریافت شکل‌گیری این گروه چطور می‌تواند یک «نقطه عضو» در «تجربه یک جهش فرهنگی» باشد که تمرکز این جنبش را از تهران به ایران ارتقا می‌بخشد.

گفتنی است یکی دیگر از این نقاط عطف در «تجربه یک جهش فرهنگی» برگزاری نخستین نشست «کارگاه هم‌اندیشی عرف پارلمانی» بود که با شرکت گروهی از فعالان سیاسی اجتماعی پروفشنال، ساعت ۷ بامداد روز یکشنبه ۱۷ اردیبهشت ۱۳۹۱ در سال هیأت مدیره انجمن شرکت‌های ساختمانی تهران و به میزبانی آقای محمد عطاردیان تشکیل شد و همان‌ گروه ـ به عنوان «جریان اصلی» و بنیان‌گذاران «انجمن اصلی» ـ نقش تاریخی خود را ایفا می‌کند.

نکته جالب این که تعداد اعضای گروه حامیان تأسیس انجمن اصلی که از سیزده سال پیش فعالیت خود را شروع کرد و بنیان‌گذاران«گروه حامیان تأسیس انجمن‌های گسترش سواد دموکراسی در سراسر کشور» یکی است: ۱۲ نفر.

نوشته‌ای که در ادامه می‌آید مصوبات و دستاوردهای مجمع مؤسس «گروه حامیان انجمن‌های گسترش سواد دموکراسی در سراسر کشور» را روایت می‌کند. با هم می‌خوانیم:‌

تصویب اساسنامه
در ابتدای دهمین نشست کارگاه غیرحضوری «آشنایی با قواعد دموکراسی» پیش‌نویس صورتجلسه نشست نهم قرائت شد و بدون تصحیح به تصویب رسید و برخی نکات آموزشی مرتبط با تدوین و تصویب صورتجلسات تشریح شد.

در ادامه این نشست، بررسی مفاد پیش‌نویس اساسنامه گروه که از سوی یک کمیته دو نفره براساس نظراتی که اعضای گروه مطرح کرده بودند، تهیه شده بود، در دستور قرار گرفت و بند به بند برسی شد و نکات آموزشی مورد نیاز نیز مورد بحث قرار گرفت و سرانجام متن اساسنامه اصلاحی به شرح زیر به تصویب رسید:‌

پیش‌نویس اساسنامه
گروه حامیان تأسیس انجمن‌های گسترش سواد دموکراسی در سراسر ایران

ماده یکم: ‌نام
گروه حامیان تأسیس انجمن‌های گسترش سواد دموکراسی در سراسر ایران (گروه حامیان)

ماده دوم: هدف
تأسیس انجمن‌های گسترش سواد دموکراسی در هر شهر، روستا و محله با هدف «ترویج سواد دموکراسی درمجامع تصمیم‌گیری و تربیت کادر برای تحقق این هدف»؛ براساس قواعد مندرج در کتاب دستورنامه رابرت.

ماده سوم:‌ اعضا
۱ـ تمام کسانی که دست کم سه نشست کارگاه‌های آشنایی با قواعد دموکراسی شرکت کرده باشند و با امضای این سند ـ به صورت کاغذی یا الکترونیکی ـ تعهد خود را نسبت به هدف‌ این گروه اعلام کرده باشند، می‌توانند متقاضی عضویت در این گروه شوند.
۲ـ متقاضیانی که فرم عضویت را به صورت کاغذی یا الکترونیکی پرکنند و در اختیار دبیر گروه حامیان قرار دهند عضو این گروه محسوب خواهند شد.
۳ ـ گروه حامیان وضعیت عضویت اعضایی را که به صورت غیرموجه طی یک سال در سه نشست گروه شرکت نکنند، مورد بررسی قرار خواهد داد و نسبت به ادامه عضویت آنان تصمیم خواهد گرفت.

ماده چهارم: مسؤلان
۱ـ مدیر گروه، دبیر گروه، خزانه‌دار، مورخ.
۲ـ این مسؤلان وظایف خود را طبق مرجع پارلمانی و مصوبات گروه انجام خواهند داد.

ماده پنج: نشست‌های گروه
۱ـ نشست‌های عادی گروه عصر روزهای شنبه هفته اول و سوم هر ماه به صورت الکترونیکی برگزار خواهد شد.
۲ ـ دبیر گروه اسناد نشست‌ها را دست کم ۲۴ ساعت قبل از ساعت برگزاری نشست در رسانه الکترونیکی گروه که تمام اعضا عضو آن خواهند بود پست خواهد کرد.
۳ ـ نشست‌ها با حضور ۶ نفر از اعضای گروه نصاب خواهد داشت.
۴ ـ نشست‌های فوق‌العاده را دبیر گروه دست کم دو روز پیش از تاریخ برگزاری نشست فوق‌العاده فراخوان خواهد کرد.

ماده شش: مرجع پارلمانی
ویرایش دوازدهم کتاب دستورنامه رابرت مرجع پارلمانی گروه است و قواعد مندرج در آن، هر جا کاربرد داشته باشد و با مصوبات گروه مغایر نباشد لازم‌الاجراست.

ماده هفت: اصلاح
مفاد این اساسنامه، با اخطار قبلی و در هر نشستی که طبق رویه مورد توافق جمع فراخوان شده و به نصاب رسیده باشد، با موافقت دو سوم آرای مأخوذه قابل اصلاح خواهد بود.

ماده هشت: انحلال گروه
پس از تشکیل حداقلی از انجمن‌های گسترش سواد دموکراسی و تأسیس کانون انجمن‌های گسترش سواد دموکراسی این گروه منحل خواهد شد و اسناد و دارایی‌های آن به آن کانون منتقل می‌شود.

فهرست نام بنیان‌گذاران
پس از تصویب متن اساسنامه به شرح فوق، تمام کسانی که در آن لحطه به صورت الکترونیکی در کارگاه حضور داشتند، اعلان کردند که اساسنامه مصوب را قبول دارند و با امضای آن نسبت به مفاد آن متعهد خواهند شد. فهرست نام این افراد:
خانم‌ها: ۱. نسیم افضلی، ۲. لعیا جعفری، ۳. ساغر میرطالبی
و آقایان: ۴. امید ملکزاده، ۵. محمدرضا پژوهان، ۶. جمشید ایرانی، ۷. حسین جعفری، ۸. فریدون کریمی، ۹. رضا غفاری، ۱۰. منصور پروین، ۱۱. محمدعلی صفر‌پور و ۱۲. داود حسین.

انتخاب مسؤلان
با حضور کسانی که امضای اساسنامه را به صورت علنی اعلام کردند، مجمع مؤسسان تشکیل شد و افراد زیر برای احراز سمت‌های پیش‌بینی شده در اساسنامه انتخاب شدند و به این ترتیب، این «گروه» متولد شد:
آقایان: داود حسین، مدیر، محمدرضا پژوهان، دبیر و مورخ، رضا غفاری خزانه‌دار.

فرصت به غائبان
خاطر نشان می‌شود برخی از اعضای «کارگاه آشنایی با قواعد دموکراسی» نتوانسته بودند در آخرین نشست کارگاه حضور یابند. از همین رو این پیشنهاد نیز در مجمع مؤسس به تصویب رسید: «به کسانی که درکارگاه غیرحضوری «آشنایی با قواعد دمکراسی» شرکت کرده‌اند اما در مجمع مؤسس گروه حضور نداشتند، اجازه داده می‌شود، در صورت تمایل، با امضای اساسنامه به عنوان بنیان‌گذار گروه محسوب شوند.»

تشکیل نخستین انجمن گسترش سواد دوکراسی در سطح استان
گفتنی است که در مجمع مؤسس «گروه حامین تأسیس انجمن‌های گسترش سواد دموکراسی در سراسر کشور» خانم نسیم افضلی یکی از کادرهای پروفشنال «حزب ترقی ایران»‌ هم حضور داشت و اعلام کرد که به همت وی و با حضور حدود ۱۰ نفر از فعالان سیاسی استان بوشهر، نخستین کارگاه آشنایی با قواعد دموکراسی به صورت غیرحضوری برای فعالان بوشهری برگزار خواهد شد. انتظار می‌رود در پایان آن کارگاه، گروه حامیان تأسیس انجمن‌های گسترش سواد دمکراسی در استان بوشهر نیز تأسیس شود.

گفتنی است آقای بابک آذرباد دبیرکل حزب ترقی ایران که در کارگاه غیرحضوری آشنایی با قواعد دموکراسی حضور داشت، از هیچ کمکی برای ترویج این قواعد دریغ نمی‌ورزد.