http://www.kadrha.com/ به وب سایت دفتر کادرها خوش آمدید! شماره تماس: ۸۸۹۱۱۰۱۷ - ۰۲۱ دفتر كادرها براي آموزش قواعد پيش‌گزيده ‌ي اداره‌ي انواع مجامع تصميم‌گيري و سازمان‌هاي دموكراتيك تأسيس شده است كه در كتابي با عنوان ‍رابرتز روولز آو اوردر (دستورنامه رابرت) گردآوري و منتشر شده است.كتاب دستورنامه رابرت كه نخستين ويرايش آن در سال ۱۸۷۶ در ايالات متحد آمريكا انتشار يافت و برگردان فارسي ويرايش دوازدهم (سال ۲۰۲۰) آن را نشر اختران، روز ۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۴ منتشر کرده است و در دسترس علاقمندان قرار دارد، قواعد و رويه‌هاي قانون عرفي پارلمان را، با حذف بخش‌هايي از آن كه در خارج از مجامع قانون‌گذاري كاربرد ندارد، تدوين، تشريح و بر مبناي اصول بنيادين قانون پارلمان تبين كرده است. براي قانون عرفي پارلمان سه تعريف ارايه شده است: قواعد بازي دموكراسي قواعد حاكم بر رويه‌هايي كه از طريق آن‌ها قوانين مدني و جزايي تدوين و تصويب مي‌شوند قواعد و آدابي كه بر مجامع و سازمان‌هاي ‌مشورتي و تصميم‌گيري ناظر و حاکم هستند.اگر مایلید از نحوه‌ی سازمان‌دهی به مطالب این وب‌سایت، سر در بیاورید، ادامه این مطلب را اینجا بخوانید! fa SPIP - www.spip.net http://kadrha.com/local/cache-vignettes/L144xH136/siteon0-a1421.jpg http://www.kadrha.com/ 136 144 http://kadrha.com/spip.php?article323 http://kadrha.com/spip.php?article323 2023-08-19T08:03:10Z text/html fa گروه نويسندگان Annonce <p>مشاور پارلمانی انجمن «اصلاح ساختاری احزاب سیاسی» (اساس) به مناسبت فرا رسیدن ۲۸ مرداد ۱۴۰۲، طی بیانیه‌ای خطاب به دبیر این انجمن پیشنهاد کرد کمیته‌ای متشکل از ۹ نفر از اعضای این انجمن برای ارایه مشورت و نظارت بر یک کار تحقیقی با عنوان موقت: «۲۸ مرداد: پایان تلخ بازی بدقاعده» تشکیل شود. هدف از انجام این کار تحقیقی به اختصار در این بیانیه تشریح شده است.<br class='autobr' /> متن این بیانیه کوتاه به نقل از رسانه الکترونیکی انجمن اساس در ادامه تقدیم می‌شود:<br class='autobr' /> ۲۸ مرداد: پایان تلخ بازی بدقاعده<br class='autobr' /> دبیر محترم انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس) جناب آقای سامان عصر‌پوران<br class='autobr' /> ۱. هر سال با فرا (...)</p> - <a href="http://kadrha.com/spip.php?rubrique93" rel="directory">انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس)</a> / <a href="http://kadrha.com/spip.php?mot1" rel="tag">Annonce</a> <img class='spip_logos' alt="" align="right" src="http://kadrha.com/local/cache-vignettes/L150xH105/arton323-d90a0.png" width='150' height='105' /> <div class='rss_chapo'><p>مشاور پارلمانی انجمن «اصلاح ساختاری احزاب سیاسی» (اساس) به مناسبت فرا رسیدن ۲۸ مرداد ۱۴۰۲، طی بیانیه‌ای خطاب به دبیر این انجمن پیشنهاد کرد کمیته‌ای متشکل از ۹ نفر از اعضای این انجمن برای ارایه مشورت و نظارت بر یک کار تحقیقی با عنوان موقت: «۲۸ مرداد: پایان تلخ بازی بدقاعده» تشکیل شود. هدف از انجام این کار تحقیقی به اختصار در این بیانیه تشریح شده است.</p> <p>متن این بیانیه کوتاه به نقل از رسانه الکترونیکی انجمن اساس در ادامه تقدیم می‌شود:</p></div> <div class='rss_texte'><h3 class="spip">۲۸ مرداد: پایان تلخ بازی بدقاعده</h3> <p>دبیر محترم انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس)<br class='autobr' /> جناب آقای سامان عصر‌پوران</p> <p>۱. هر سال با فرا رسیدن ۲۸ مرداد خاطره پایان تلخ یک مقطع کوتاه از تاریخ معاصر ایران در ذهن‌ها زنده می‌شود که به دلایل گوناگون اقتدار دولت مرکزی تضعیف شد و گروه‌های اجتماعی فرصت یافتند تا در فعالیت‌های سیاسی مشارکت کنند. اما، باز هم به دلایل گوناگون، و از جمله و به ویژه، به دلیل فقدان مهارت تاریخی ساخت قواعد بازی مورد توافق و بازی در چارچوب همان قواعد، اوضاع شیر تو شیر شد و بازی بی قاعده، یا به عبارت بهتر: بازی بد‌قاعده، به هم ریخت و سرانجام قدرت‌های جهانی برای اعاده نظم مطلوب در امور داخلی مداخله کردند و شد آن چه نباید می‌شد.</p> <p>۲. امسال ۷۰ سال از آن روز تلخ می‌گذرد و با هر شاخصی که ارزیابی شود، بازی سیاسی، اگر نه به همان اندازه، اما قطعاُ به مراتب شیر تو شیر‌تر و بدتر از آن زمان جریان دارد. آیا باز هم قدرت‌های جهانی باید مداخله کنند؟</p> <p>۳. بدیهی است که طی این مدت‌ تمام ایرانیان «کاسه چه کنم؟» در دست، دنبال کشف علت‌العلل این گوریدگی در کلاف قواعد بازی بوده‌اند و به نظر می‌رسد، به مرور توجه هر چه بیشتری به این جنبه از موضوع جلب شده و خواهد شد.</p> <p>۴. در چنین چشم‌اندازی است که نقش انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس) برجسته می‌شود.</p> <p>۵. هدف اعلام شده «انجمن اساس» بازنگری قواعد بازی سیاسی در پرتو علم حقوق پارلمانی است که به مثابه یک شاخه تخصصی از علم حقوق، طی بیش از یک دهه گذشته، و با همت گروه بزرگی از فعالان سیاسی/اجتماعی در ایران ریشه گرفته است.</p> <p>۶. یکی از برنامه‌های «انجمن اساس» نگارش کتاب‌های نقد و تحلیل ساختار حقوقی نظام سیاسی در پرتو علم حقوق پارلمانی به نحوی است که خوانندگان با علم حقوق پارلمانی و قواعد بازی پارلمانی نیز به مرور آشنا شوند و این قواعد به مثابه یک فرهنگ، فراگیر و همگانی شود.</p> <p>۷. استحضار دارید که نخستین تجربه «اساس» در این زمینه، تهیه «راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل» است که مباحث مطرح شده پیرامون آن، به زودی در چارچوب طرح ملی «تجربه‌ یک جهش فرهنگی» در قالب یک کتاب مکتوب شده و در اختیار مجمع انجمن قرار خواهد گرفت.</p> <p>۸. با عنایت به دستاوردهای قابل توجه «کمیته تدوین پیش‌نویس راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل» و با عنایت به نکات مذکور، پیشنهاد می‌شود:</p> <p>کمیته‌ای ۹ نفره متشکل از آقایان ۱) دکتر مجتبی امیری، ۲) مهندس حامد سحابی، ۳) علیرضا هاشمی، ۴) کمال حسینی، ۵) محمد داوری، ۶) سامان عصر‌پوران، ۷) سجاد شول، ۸) مهندس شهرام حلاج، و ۹) داود حسین، به همین منظور تشکیل شود تا بر پژوهشی که در همین زمینه توسط مشاور پارلمانی انجام خواهد شد، نظارت کند و راهنمایی‌های مورد نیاز را در اختیار نویسنده این پژوهش قرار دهد.</p> <p>خاطر نشان می‌کند،‌ هدف اصلی این پژوهش، نشان دادن بی‌قاعدگی‌ها در جریان آن بازی بدفرجام، و آموزش قواعد منطقی و عقلی بازی پارلمانی (بازی دموکراسی) است که علم حقوق پارلمانی درستی و عادلانه بودن آن‌ها را استدلال کرده است و در نتیجه می‌توان امیدوار بود تمام بازیگران به آن‌ها تمکین کنند. اما این بازی نیز مثل بازی فوتبال و والیبال، به تمرین‌های گروهی فراوان و به ساختارهای مناسب گوناگون نیاز خواهد داشت که انتظار می‌رود، «اساس» هسته اولیه سازمانی باشد که همراه با سایر انجمن‌های اصلی اختصاصی، در چارچوب انجمن اصلی، و «شورای عالی نهادهای مدنی»، روند تأسیس این ساختارهای طراز نوین در کشور را به پیش خواهند برد.</p> <p>به امید آینده<br class='autobr' /> مشاور پارلمانی<br class='autobr' /> ۲۸ مرداد ۱۴۰۲</p></div> http://kadrha.com/spip.php?article322 http://kadrha.com/spip.php?article322 2023-08-12T14:49:11Z text/html fa گروه نويسندگان Annonce <p>«انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی» (اساس) یک نمونه از انجمن‌هایی است که با مشارکت آن گروه از فعالان اجتماعی علاقمند، که کم و بیش با قانون عام پارلمانی و دستورنامه رابرت آشنا شده‌اند، تأسیس شده اند و هدفش این است که بر اساس تجربه‌هایی که از به کار گیری قانون عام پارلمانی کسب کرده‌ است و در پرتو علم حقوق پارلمانی که تا کنون فرا گرفته‌ است بکوشد تا مشکلات ساختاری احزاب سیاسی را که در فرهنگ جاری در ایران امروز تشکیل شده‌اند و فعالیت کرده‌اند یا می‌کنند، بررسی کند و راهکارها و راه‌حل‌هایی را برای آن دسته از این مشکلاتی که به نظر می‌رسد در پرتو علم حقوق پارلمانی (...)</p> - <a href="http://kadrha.com/spip.php?rubrique93" rel="directory">انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس)</a> / <a href="http://kadrha.com/spip.php?mot1" rel="tag">Annonce</a> <img class='spip_logos' alt="" align="right" src="http://kadrha.com/local/cache-vignettes/L150xH93/arton322-bfab5.png" width='150' height='93' /> <div class='rss_chapo'><p><a href="http://kadrha.com/spip.php?rubrique93" class='spip_in'>«انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی»</a> (اساس) یک نمونه از انجمن‌هایی است که با مشارکت آن گروه از فعالان اجتماعی علاقمند، که کم و بیش با قانون عام پارلمانی و <a href="http://kadrha.com/spip.php?article17" class='spip_in'>دستورنامه رابرت</a> آشنا شده‌اند، تأسیس شده اند و هدفش این است که بر اساس تجربه‌هایی که از به کار گیری قانون عام پارلمانی کسب کرده‌ است و در پرتو علم حقوق پارلمانی که تا کنون فرا گرفته‌ است بکوشد تا مشکلات ساختاری احزاب سیاسی را که در فرهنگ جاری در ایران امروز تشکیل شده‌اند و فعالیت کرده‌اند یا می‌کنند، بررسی کند و راهکارها و راه‌حل‌هایی را برای آن دسته از این مشکلاتی که به نظر می‌رسد در پرتو علم حقوق پارلمانی رفع خواهند شد، به فعالان سیاسی/اجتماعی علاقمند تقدیم کند.</p> <p><a href="http://kadrha.com/spip.php?article282" class='spip_in'>«راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل»</a> یکی از نخستین جزوه‌هایی بود که کمیته‌ای هم برای نوشتن پیش‌نویس آن در انجمن اساس سازمان‌دهی شد و مباحث اولیه این کمیته نیز مکتوب و در سطح محود منتشر شد، اما با سر برآوردن خیزش تاریخی «زن، زندگی، آزادی» ادامه کار موقتاً متوقف شد.</p> <p>«روزشمار رویدادهای» انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس) عنوان تجلیلی است که به مثابه یکی از مجموعه کتاب‌های «تجربه یک جهش فرهنگی» در دست نگارش است.</p> <p>«تجربه یک جهش فرهنگی» عنوان کلی یک مجموعه متنوع از نوشته‌های گوناگون است که روند انکشاف تدریجی علم حقوق پارلمانی و گفتمان مبتی بر این علم را در ایران معاصر، تشریح و تبیین می‌کنند.</p> <p>آن چه در ادامه می‌آید روزشمار روز شنبه ۲ مرداد ۱۴۰۰ «اساس» است که اعضای هسته اولیه گروه حامیان تأسیس انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی نخستین نشست خودشان برگزار کردند.</p> <p>گفتنی است که مطالب این کتاب قرار است در چند بخش تدوین شود: بخش اسناد آن ۱۰۰ صفحه است که به ترتیب تاریخ مدون شده‌اند. بخش روزشمار آن، به همان ترتیبی که در نخستین نمونه آن مشاهده می‌شود، تاریخچه رویدادهای این انجمن را روایت خواهد کرد. تحلیل تحولات درونی افکار و عقاید اعضای انجمن در پرتو درک بهتر از علم حقوق پارلمانی و مشاهده‌ تحربه‌های به دست آمده در جریان تأسیس و اداره و بسط انجمن اساس، به عنوان یک تمرین، بخش‌های دیگر این نوشته را تشکیل خواهند داد. سایر اسناد و جزوات راهنمای «اساس» هم جداگانه در اختیار فعالان سیاسی <a href="http://kadrha.com/spip.php?article276" class='spip_in'>پروفشنال</a> گذاشته خواهد شد.</p> <p>علاقمندان برای اطلاعات بیشتر در مورد مجموعه «تجربه یک جهش فرهنگی» و دریافت نسخه‌ی کاغذی یا الکترونی از کتاب‌هایی که تا کنون از این مجموعه منتشر شده است، با شماره ۸۸۹۱۱۰۱۷، دفتر کادرها تماس بگیرند.</p> <p>و اما نخستین روزشمار رویدادهای انجمن اساس:</p></div> <div class='rss_texte'><p>روز شمار رویدادها</p> <p>انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی<br class='autobr' /> (اساسی)</p> <p>▪ شنبه ۲ مرداد ۱۴۰۰<br class='autobr' /> نخستین نشست هسته اولیه گروه حامیان تأسیس انجمن «اصلاح ساختاری احزاب سیاسی» (اساس) با حضور آقایان دکتر مجتبی امیری، مهندس حامد سحابی، علیرضا هاشمی، سامان عصر‌پوران و داود حسین ساعت ۸ بعد از ظهر روز شنبه ۲ مرداد ۱۴۰۰ به صورت الکترونیکی دعوت به دستور شد. <br class='autobr' /> نخستین تصمیم این گروه که با اجماع عمومی، یعنی بدون حتی یک رأی مخالف، به تصویب رسید، مهم‌ترین خصوصیت این گروه را نشان می‌دهد: این گروه، کتاب دستورنامه رابرت را به عنوان مرجع پارلمانی خود انتخاب کرد. معنای این اقدام این است که اعضای این گروه، در همان نخستین لحظه همکاری خود متعهد شدند در چارچوب قانون عام پارلمانی رفتار کنند که قواعد منطقی، عقلی و عادلانه ناظر بر فرایند پیچیده‌ی تصمیم‌گیری گروهی را بر اساس علم حقوق پارلمانی تبیین کرده است. این انتخاب، به مثابه اصلی‌ترین سرمایه اجتماعی این گروه، دست کم حاصل ده سال تجربه مشترک گروه بزرگی از فعالان اجتماعی پروفشنال طی سال‌های ۱۳۹۱ به بعد است که از طرق گوناگون کوشیده‌اند با قواعد مندرج در این کتاب آشنا شوند و آن‌ها را فرابگیرند و به صورت گروهی آن‌ها را تمرین کنند. تاریخچه آشنایی هر یک از اعضای این گروه با دستورنامه رابرت،‌ تصویر گوشه‌ای از تحولات اجتماعی معاصر ایران را به نمایش می‌گذارد که توجه به آن‌ها لازم و مفید است. <br class='autobr' /> سابقه آشنایی دکتر مجتبی امیری با دستورنامه رابرت و علم حقوق پارلمانی به سال ۱۳۹۱ برمی‌گردد که نشست‌های کارگاه‌های هم‌اندیشی عرف پارلمانی با حضور وی و یازده نفر از فعالان اجتماعی آغاز شد. فعالیت اعضای حاضر در آن کارگاه، بعدها با عنوان «گروه حامیان تأسیس انجمن اصلی» ادامه یافت و نخستین جلد از مجموعه کتاب‌های در دست تألیف و انتشار «تجربه یک جهش فرهنگی» روزشمار فعالیت‌های همین گروه را مستندسازی کرده است. گفتنی است که آقای دکتر مصطفی معین، سبب آشنایی دکتر امیری با علم حقوق پارلمانی شد. <br class='autobr' /> مهندس حامد سحابی عضو دیگر هسته اولیه گروه حامیان تأسیس انجمن «اساس» به توصیه دکتر محمد‌حسین بنی‌اسدی یکی از قدیم‌ترین اعضای نهضت آزادی ایران در کارگاه‌های هم‌اندیشی عرف پارلمانی شرکت کرد و با علم حقوق پارلمانی آشنا شد. ذکر این نکته هم لازم است که عامل آشنایی دکتر بنی‌اسدی با علم حقوق پارلمانی نیز دکتر معین بود. <br class='autobr' /> سابقه آشنایی آقای علیرضا هاشمی یکی از بنیان‌گذاران سازمان معلمان ایران با علم حقوق پارلمانی نیز به سال ۱۳۹۱ برمی‌گردد. در آن سال، خانم طاهره نقی‌یی یکی دیگر از مؤسسان سازمان معلمان ایران، از طریق آقای عبدالفتاح سلطانی با علم حقوق پارلمانی و کارگاه‌های آموزش دستورنامه رابرت آشنا شد و با معرفی وی، آقای هاشمی و گروهی از اعضا و مسؤلان آن روز سازمان معلمان ایران در یک کارگاه ده روزه شرکت کردند و همکاری آنان با دفترکادرها ادامه یافت. آقای عبدالفتاح سلطانی هم در جریان تأسیس انجمنی با نام موقت «حمایت از جامعه مدنی» (حجم) در سال ۱۳۸۵ و بعد از روی کار آمدن محمود احمدی‌نژاد با دستورنامه رابرت آشنا شد و قرار بود یکی از اعضای هسته اولیه گروه حامیان تشکیل نخستین کارگاه آموزش دستورنامه رابرت باشد که سر از دانشگاه اوین درآورد و عمری را در حبس گذراند.<br class='autobr' /> یکی از جوان‌ترین و در عین حال یکی از قدیمی‌ترین «کادرهای» جهش فرهنگی آقای سامان عصر‌پوران است و بیشتر کسانی که در کارگاه‌های آموزش دستورنامه رابرت شرکت کرده‌اند و در فرانید تأسیس انجمن اصلی مشارکت داشته‌اند و دارند، با نام وی آشنا هستند. وی مسؤلیت دبیری بیشتر انجمن‌هایی را بر عهده می‌گیرد که با هدف آموزشی راه‌اندازی می‌شوند و تلاش می‌کند مهارت‌های خود را به مرور به کسانی منتقل کند که مسؤلیت دبیری انجمن‌های تازه تأسیس را بر عهده خواهند گرفت. <br class='autobr' /> سابقه آشنایی آقای عصرپوران با دستورنامه و علم حقوق پارلمانی به زمانی برمی‌گردد که اعضای «شورای احیای انجمن‌های اسلامی دانشگاه‌ها»، که در جریان مبارزات انتخاباتی حسن روحانی برای احراز سمت ریاست جمهوری شکل گرفت، در کارگاه آموزش دستورنامه رابرت شرکت کردند. هرچند آقای عصرپوران عضو انجمن اسلامی نبود، اما همراه با اعضای آن شورا، در تمام نشست‌های آن کارگاه شرکت کرد و از آن زمان تا امروز به صورت مستمر با بیشتر انجمن‌هایی که در دفتر کادرها و با هدف‌های آموزشی شکل گرفته‌اند همکاری کرده است؛ یک نمونه‌اش همین انجمن اساس. <br class='autobr' /> درهمان نخستین نشست، آقایان داود حسین و سامان عصرپوران به عنوان مدیر و دبیر جلسه انتخاب شدند. وقتی قرار باشد مجمعی بر اساس قواعد دستورنامه – به مثابه آیین‌نامه عمومی داخلی – اداره شود، طبیعی است کسانی مسؤلیت مدیری و دبیری جلسه را بر عهده بگیرند که به این قواعد مسلط باشند. این هم یک خصوصیت دیگر جامعه/ انجمن‌های طراز نوین ایران. <br class='autobr' /> با این همه،‌و طبق قواعد دستورنامه، مدیر جلسه، که در رقابت بین اعضا مجمع برای به تصویب رساندن پیشنهادهای مطلوب خودشان و جلوگیری از به تصویب رسیدن پیشنهادهای رقیب، که آن‌ها را نامطلوب می‌دانند، باید نقش داور را ایفا کند، وظیفه دارد ظاهر بی‌طرف خودش را حفظ کند. در نخستین نشست هسته اولیه گروه حامیان تأسیس انجمن اساس توافق شد که مدیر جلسه از حق خود به عنوان یک عضو برای دادن پیشنهاد و شرکت در مذاکره صرف نظر کند که یکی از قواعد ضروری برای حفظ ظاهر بی‌طرف مدیر جلسه است. <br class='autobr' /> در همین جلسه روی این قاعده نیز توافق شد که تا وقتی تعداد اعضای هسته اولیه ۵ نفر هستند، طرح پیشنهادها در صحن نیازی به حمایت نداشته باشد. مخاطبان این نوشته که با دستورنامه آشنا هستند می‌دانند که برای حفاظت از حقوق جمع، یک قاعده پیش‌گزیده این است که فقط پیشنهادی در صحن مطرح شود که غیر از پیشنهاد دهنده، دست کم یک عضو دیگر مجمع با طرح و بررسی آن پیشنهاد موافق باشد. طبیعی است که این قاعده با توافق جمع و به نحوی که جمع بخواهد قابل اصلاح است. <br class='autobr' /> مرور صورتجلسه نخستین نشست هسته اولیه گروه حامیان تأسیس انجمن اساس نشان می‌دهد که بعد از توافق بر سر نام گروه، مجمع با توافق آرا به «کمیته کل» قیام کرد تا هدف از تأسیس انجمن مورد نظر را بررسی کند. <br class='autobr' /> «کمیته کل» یک مفهوم پارلمانی است که کارکرد حقوقی آن با «مجمع» متفاوت است. در حالی که در مجمع هر نوع مذاکره‌ای بدون طرح یک پیشنهاد مشخص برای رد یا تصویب آن ممنوع است، در کمیته کل، موضوع مورد نظر برای بررسی و یافتن راه حل مطرح می‌شود و اعضا در باره موضوع مطرح شده نظرات خودشان را، بدون محدویت در تعداد نطق و زمان مورد نیاز، بیان می‌کنند و در پایان گفتگو‌ها، قطعنامه‌ای که بر اساس این گفتگوها تهیه شده است، به مجمع ارایه می‌شود تا به تصویب برسد. <br class='autobr' /> در نخستین نشست هسته اولیه آقای علیرضا هاشمی مأموریت می‌یابد تا بر اساس مباحثی که در کمیته کل مطرح می‌شود، پیش‌نویس بیانیه «هدف» از تأسیس انجمن را، در قالب یک قطعنامه تدوین کند و برای بررسی و تصویب به نشست بعدی هسته اولیه ارایه دهد. <br class='autobr' /> در پایان این نشست و قبل از ختم جلسه، این پیشنهاد به تصویب می‌رسد که نشست‌های عادی گروه یک هفته درمیان ساعت ۲۰ روز‌های شنبه‌ها به صورت حضوری و الکترونیکی برگزار شود. <br class='autobr' /> مرور طرز کار اعضای حاضر در نخستین نشست هسته اولیه گروه حامیان تأسیس انجمن اساس نشان می‌دهد که چطور این افراد طی بیش از یک دهه گذشته و به مرور و از طریق شرکت در کارگاه‌ها و نشست‌های مختلف آموزشی و تمرینی، کم و بیش با قواعد نسبتاَ پیچیده‌ی قانون عام پارلمانی آشنا شده‌اند و چطور به خاطر همین آشنایی، از چنبره مشکلات رویه‌ای که نخستین مانع تشکیل جامعه‌های طراز نوین است، رها شده‌اند. اما آیا صرف آشنایی با این قواعد، و حتی رفتار کردن در چارچوب این قواعد برای ساختن یک انجمن موفق کافی است؟ تجربه تأسیس انجمن «اساس» کوششی بود برای تأمل در این پرسش و یافتن پاسخ‌های عملی گوناگون برای آن، و تدوین و انتشار تجربه‌هایی که از بوته آزمون و خطا سربلند سر بلند کردند. <br class='autobr' /> ‌</p></div> http://kadrha.com/spip.php?article301 http://kadrha.com/spip.php?article301 2023-01-25T11:59:04Z text/html fa گروه نويسندگان Annonce <p>در نخستین بخش این سلسله یادداشت‌ها در مورد ضرورت تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل در پرتو علم حقوق پارلمانی و قانون عام پارلمانی ـ آنطور که در دستورنامه رابرت تشریح شده است - تأکید شد. در بخش دوم نیز تمایز بین نقش بنیان‌گذارِ یک حوزه‌ حزبی مستقل با نقش مدیر جلسات تصمیم‌گیری گروهی به صورت خلاصه مورد بررسی قرار گرفت.<br class='autobr' /> همین جا باید دوباره تأکید شود کسانی که عملاً‌ برای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل، آستین همت بالا می‌زنند و در این عرصه به طور جدی تلاش می‌کنند، نشان می‌دهند که، به طور طبیعی، خصوصیاتی دارند که آنان را از سایرین متمایز می‌سازد. این خصوصیات، معمولاً در علم (...)</p> - <a href="http://kadrha.com/spip.php?rubrique93" rel="directory">انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس)</a> / <a href="http://kadrha.com/spip.php?mot1" rel="tag">Annonce</a> <img class='spip_logos' alt="" align="right" src="local/cache-vignettes/L150xH117/arton301-05666.png" width='150' height='117' onmouseover="this.src='local/cache-vignettes/L150xH116/artoff301-70e80.png'" onmouseout="this.src='http://kadrha.com/local/cache-vignettes/L150xH117/arton301-05666.png'" /> <div class='rss_chapo'><p>در <a href="http://kadrha.com/spip.php?article282" class='spip_in'>نخستین بخش</a> این سلسله یادداشت‌ها در مورد ضرورت تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل در پرتو علم حقوق پارلمانی و قانون عام پارلمانی ـ آنطور که در <a href="http://kadrha.com/spip.php?article17" class='spip_in'>دستورنامه رابرت</a> تشریح شده است - تأکید شد. در <a href="http://kadrha.com/spip.php?article295" class='spip_in'>بخش دوم</a> نیز تمایز بین نقش بنیان‌گذارِ یک حوزه‌ حزبی مستقل با نقش مدیر جلسات تصمیم‌گیری گروهی به صورت خلاصه مورد بررسی قرار گرفت.</p> <p>همین جا باید دوباره تأکید شود کسانی که عملاً‌ برای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل، آستین همت بالا می‌زنند و در این عرصه به طور جدی تلاش می‌کنند، نشان می‌دهند که، به طور طبیعی، خصوصیاتی دارند که آنان را از سایرین متمایز می‌سازد. این خصوصیات، معمولاً در علم مدیریت مورد بررسی قرار می‌گیرد. علاوه بر این خصوصیات مدیریتی، فضائل اخلاقی و فضائل شخصیتی نیز در موفقیت بنیان‌گذارن حوزه‌های حزبی مستقل نقش تعنین کننده دارد. چرا که بدون فضائل اخلاقی و شخصیتی، جلب اعتماد دیگران غیرممکن است. با این همه، و همانطور که قبلاً مورد تأکید قرار گرفت، هدف اصلی این سلسله یادداشت‌ها ارتقای مهارت‌هایی است که برای ایجاد حوزه‌های حزبی مستقل و دموکراتیک، به خصوص در فرهنگ استبداد زده ایرانیان، لازم است. بخشی از این مهارت‌های اختصاصی، آشنایی با علم حقوق پارلمانی و مسلط شدن به قانون عام پارلمان - آنطور که در دستورنامه رابرت تشریح و تبیین شده است - و مهم‌تر، مهارت‌های به کارگیری این قواعد پیچیده در ایران است.</p> <p>تأمل در تجربه‌های به کارگیری این قواعد در مجامع تصمیم‌گیری ایرانیان نشان می‌دهد که حتی همین دسته از مهارت‌ها، یعنی مهارت‌های ناشی از آشنایی با پروفشن پارلمانی، نیز، آنجا که موضوع به تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل مربوط باشد، می‌تواند به دو بخش نسبتاً متمایز تقسیم شود: یک) مهارت‌های مربوط به مدیریت انواع نشست‌ها در یک حزب و تدوین و تصویب انواع آئین‌نامه‌های آن، و دو) مهارت‌هایی که به صورتبندی نوع خاصی از ایدئولوژی یک حزب ممکن است اثر بگذارد. یعنی این که شما می‌خواهید یک حزب برای حاکمیت مردم در یک نظام دموکراتیک ایجاد کنید، یا حزبی متناسب با یک نظام آریستوکراتیک، یا تکنوکراتیک، یا اتوکراتیک، یا تئوکراتیک، و یا انواع نظام‌های سیاسی دیگری به جز حاکمیت مردم.</p> <p>لازم به یادآوری است مهارت‌های مربوط به اداره انواع مجامع تصمیم‌گیری و تدوین و تصویب اساسنامه/آئین‌نامه‌‌ی انواع جامعه/انجمن/سازمان، و به طور کلی مهارت‌هایی که موضوع پروفشن پارلمانتارین‌هاست، و شرح جامع و کامل آن در کتاب دستورنامه رابرت آمده است،‌ در نوشته‌های دیگری که در همین وب سایت منتشر شده و می‌شود، در دسترس علاقمندان قرار دارد. از همین رو، بنینا‌گذاران حوزه‌های حزبی مستقل برای ارتقای مهارت‌های خود در امر مدیریت کارآمد و اثربخش جلسات تصمیم‌گیری حتما باید به آن نوشته‌ها مراجعه کنند، و بسیار مهم‌تر، در جریان عمل این مهارت‌های خود را ارتقا بدهند یا از کمک کسانی بهره‌مند شوند که می‌توانند جسات تصمیم‌گیری حوزه‌های حزبی را در چارچوب این قواعد نسبتاً‌ پیچیده اداره کنند.</p> <p>با توجه به این توضیحات، می‌توان این طور جمع‌بندی کرد که دامنه و گستره این سلسله یادداشت‌ها به اثراتی محدود می‌شود که انتظار می‌رود، آشنایی با علم حقوق پارلمانی و قانون عام پارلمانی در رویکرد بنیان‌گذارن حوزه‌های حزبی مستقل به مثابه فعالان سیاسی بر جا بگذارد. اثرات آشنایی با دستورنامه رابرت به مثابه کتاب حقوق پارلمانی بر رویکرد فعالان سیاسی چیست و چه می‌تواند باشد، یا به بیان مناسب‌تر، چه باید باشد؟</p> <p>آنچه که در ادامه تقدیم می‌شود، یکی از مهم‌ترین اثرات احتمالی این آشنایی را مورد بررسی قرار می‌دهد: حکومت مردم یا حکومت قانون؟‌</p></div> <div class='rss_texte'><p><strong>حکومت مردم یا حکومت قانون؟</strong></p> <p>به نظر می‌رسد برای مخاطبان اصلی این نوشته، که قرار است حوزه‌های حزبی مستقل با رویکرد نوین تأسیس کنند، پاسخ به این پرسش دشوار نیست. آنان به درستی پاسخ خواهند داد: حکومت مردم در چارچوب قانون. و به احتمال بسیار زیاد، منظورشان از «قانون»، هم «قانون اساسی» و هم سایر قوانینی است که طبق رویه‌های مورد قبول به تصویب می‌رسند. با این همه، به نظر می‌رسد کسانی که با علم حقوق پارلمانی و قانون عام پارلمانی - دست کم، آنطور که در دستورنامه رابرت تشریح شده است - به خوبی آشنا شده‌ باشند، می‌توانند نکات قابل توجهی به این بحث اضافه کنند که به احتمال زیاد تأثیر بسیار مهمی بر حوزه‌های حزبی مستقلی که تأسیس خواهند کرد برجا خواهد گذاشت.</p> <p><strong>قانون اساسی؛ مجموعه قواعد و رویه‌‌های حقوقی</strong></p> <p>یکی از نکاتی که از دستونامه می‌توان آموخت، ماهیت اساسنامه/قانون اساسی است. می‌دانیم که اساسنامه و قانون اساسی، دو معادل فارسی هستند که برای یک اصطلاح انگلیسی وضع شده‌اند: کانس‌تی‌تیوشن (Constitution). اما این دو سند ماهیت حقوقی تقریباً مشابهی دارند و هر دو، در واقع یک قرارداد مشارکت گروهی هستند که قواعد ناظر بر روند تصمیم‌گیری گروهی اعضای مشارکت را تعیین می‌کنند که قرار است در مورد مشاعات خودشان خودشان به صورت گروهی تصمیم بگیرند.</p> <p>هرگاه مردم یک روستا یا شهر بخواهند دور هم جمع شوند و در مورد نحوه اداره مشاعات روستای خودشان تصمیم بگیرند، ابتدا باید در مورد قواعد این مشارکت به توافق برسند. قانون اساسی مجموعه‌ی مهم‌ترین قواعد ناظر بر چنین مشارکتی است که در یک سند حقوقی مکتوب می‌شود و هر نوع اصلاح یا تعلیق آن‌ها باید از پیش تعیین شده باشد.</p> <p>بدیهی است که تصمیم‌گیری در مورد مشاعات اهالی یک کشور هم باید به همین شکل اما در سطح کشور اتخاذ شود.</p> <p>به عنوان مثال، اگر یک حمام عمومی در یک روستا با هزینه اهالی همان روستا ایجاد شده باشد، حزو مشاعات آن روستا محسوب می‌شود و حکومت محلی روستا باید در مورد سرنوست آن تصمیم بگیرد. اما شبکه راه‌ آهن سراسری جزو مشاعات یک کشور است و باید در سطح ملی و به وسیله دولت مرکزی تصمیم‌گیری شود.</p> <p>نکته مهم این است که معمولاً در یک اساسنامه/قانونن اساسی، از سیاست‌ها و خط‌مشی‌هایی که باید به اجرا درآید صحبت نمی‌شود، بلکه یک اساسنامه/قانون اساسی، بیشتر قواعد و رویه‌های ناظر بر عملکرد یک جامعه/انجمن را تعریف می‌کند. حتی تعریف «منافع ملی» هم در هر مقطع زمانی می‌تواند تغییر کند و این کل جمعیت کشور است که در هر زمان «منافع ملی» را به صورت مشخص تعیین خواهد کرد. به علاوه، در هر جامعه‌ای طبقات و گروه‌های احتماعی با منافع متفاوت و گاه حتی متضاد زندگی می‌کنند که به طور طبیعی نسبت به مسائل مختلف رویکرد‌ها و راه‌حل‌های مختلف دارند. بدیهی است که هرجا اختلاف نظر بروز کند،‌ طبق نظر مردم (که از نظر حقوقی به معنای اکثریت است) عمل خواهد شد. اقلیت‌ هم حق دارد که با این نظر مخالف باشد و از تمام امکانات جامعه کل استفاده کند تا نظر اقلیت خود را به نظر اکثریت تبدیل کند و مانع از ادامه سیاست‌های قبلی شود.</p> <p>با توجه به همین واقعیت‌هاست که در قانون اساسی یک شهر، روستا و کشور، عمدتاً قواعد رویه‌ای قید می‌شود که طبق آن‌ها مردم یک جامعه خودشان را اداره می‌کنند. این یک نکته.</p> <p><strong>تعیین قواعد ناظر بر اصلاح قانون اساسی</strong></p> <p>نکته بعدی این که هر قانونی باید رویه اصلاح خودش را پیش‌بینی کرده باشد. قوانین بشری جزمی نیستند و پا به پای تحولات اجتماعی، به ناگزیر باید اصلاح شوند. قانون اساسی یک شهر، روستا و کشور از این قاعده مستثنا نیست. خوشبختانه این یک اصل عرفاً شناخته شده است. با این همه، دستورنامه رابرت در مورد رویه‌های ناظر بر اصلاح اساسنامه نکات مفیدی مطرح کرده است که توجه به آن‌ها، برای تمام فعالان سیاسی شرافتمندی که قرار است حوزه‌های حزبی مستقل بر اساس فرهنگ نوین ایجاد کنند، لازم است به آن‌ها توجه داشته باشند و درس‌های مناسب را برای اصلاح قوانین اساسی استخراج کنند و به شهروندان هم آموزش بدهند.</p> <p><strong>اصل نصاب</strong></p> <p>خوشبختانه تقریباً تمام فعالان اجتماعی و از جمله فعالان سیاسی با مفهوم نصاب آشنا هستند. تجربه فعالیت‌های اجتماعی نشان داده است که معمولاً ممکن است تمام اعضای یک جامعه/انجمن/سازمان - به دلایل موجه نتوانند در نشست‌ها و مجامع تصمیم‌گیری شرکت کنند. به همین دلیل، و به به خاطر جلوگیری از اختلال در روند انجام کارها، یک جمع توافق می‌کند اگر تعداد مشخصی از اعضای آن جمع در یک نشست شرکت کرد، آن نشست قانون است و تصمیم‌‌هایش مورد قبول تمام جمع خواهد بود. به این «تعداد مشخص اعضا» که با توافق کل اعضا تعیین می‌شود، نصاب می‌گویند و اگر در یک نشست، حداقل این تعداد از اعضا حاضر شوند،‌ می‌گوییم آن نشست به «نصاب» رسیده است. در نتیجه، طبق توافق اعضای همان جامعه، تصمیم‌هایش را تمام اعضای همان جامعه قبول خواهند کرد.</p> <p>در مورد قانون اساسی شهر،‌ روستا و کشور هم این اصل صدق می‌کند: وقتی قرار می‌شود که در یک روز مشخص اهالی یک روستا،‌ برای تصمیم‌گیری در مورد - مثلاً - نحوه تعیین هزینه مالی ایجاد یک باشگاه ورزشی، دور هم جمع شوند، بسیار طبیعی است که تمام اهالی دارای حق رأی روستا (که این را هم خود اهالی روستا باید تعیین کنند)، به دلایل موجه نتوانند در آن نشست شرکت کنند. پس اهالی روستا، خودشان باید مشخص کنند که چه تعداد از کل اعضای دارای رأی روستا نصاب را تشکیل می‌دهند و در نتیجه، هرگاه آن تعداد از اهالی روستا در میدان آبادی جمع شدند، آن مجمع قانون خواهد بود و تمام اهالی همان روستا باید تصمیم اتخاذ شده در آن مجمع را قبول کنند.</p> <p>یک سوال: اگر اعضای یک جامعه/انجمن/سازمان هنگام تدوین و تصویب اساسنامه خودشان، فراموش کنند که حد نصاب را تعیین کنند، در این صورت، برای برگزاری نشست‌های خود چه باید بکنند؟ پاسخ این پرسش این است: در این صورت، بیش از نصف اعضای آن جامعه/انجمن/سازمان، نصاب محسوب می‌شود.</p> <p>بنیان‌گذاران حوزه‌های حزبی مستقل باید در حریان فعالیت‌های سیاسی خود از هر فرصتی استفاده کنند تا این آگاهی‌ها را - که الفبای حکومت قانون است - به تعداد هرچه بیشتری از مردم آموزش بدهند به نحوی که کل مردم ایران و به خصوص فعالان سیاسی کشور با مجموعه قواعد بازی سیاسی در کشور (یعنی با قانون عام پارلمان) به مرور آشنا شوند و بتوانند در چارچوب همین قواعد منطقی و عقلی و عادلانه بازی کنند تا - گوش شیطان کر - جنگ و دعوای سیاسی در این کشور بیچاره نیز خاتمه یابد و به بازی سیاسی تبدیل شود (یعنی قاعده‌مند شود).</p> <p>در دست نگارش. . .</p></div> http://kadrha.com/spip.php?article295 http://kadrha.com/spip.php?article295 2023-01-04T12:31:45Z text/html fa گروه نويسندگان <p>بخش نخست این نوشته را اینجا بخوانید.<br class='autobr' /> فرض می‌شود مخاطبان این سلسله یادداشت‌ها شخصیت‌هایی هستند با برخی ویژگی‌ها، که در دانش مدیریت، معمولاً به آنان «کارآفرین» گفته می‌شود.<br class='autobr' /> به طور خلاصه، «کارآفرین‌ها»،‌ معمولاً‌ خطر‌پذیر‌تراند. به افق‌های دوردست چشم می‌دوزند، خودانگیخه‌اند و منتظر نمی‌مانند کسی به آنان بگوید چه باید بکنند. استراتژیک می‌اندیشند. نیازهای بالقوه را در جوامع انسانی تشخیص می‌دهند، و پیشاپیش دنبال یافتن راه حلی برای این مشکلات می‌افتند و راه حل را می‌یابند یا می‌آفرینند. به نظر می‌رسد اگر کسی آستین همت بالا بزند تا یک حوزه حزبی مستقل تأسیس کند با (...)</p> - <a href="http://kadrha.com/spip.php?rubrique93" rel="directory">انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس)</a> <img class='spip_logos' alt="" align="right" src="http://kadrha.com/local/cache-vignettes/L150xH116/arton295-d4d3d.png" width='150' height='116' /> <div class='rss_chapo'><p>بخش نخست این نوشته را <a href="http://kadrha.com/spip.php?article282" class='spip_in'>اینجا</a> بخوانید.</p> <hr class="spip" /> <p>فرض می‌شود مخاطبان این <a href="http://kadrha.com/spip.php?article282" class='spip_in'>سلسله یادداشت‌ها</a> شخصیت‌هایی هستند با برخی ویژگی‌ها، که در دانش مدیریت، معمولاً به آنان «کارآفرین» گفته می‌شود.</p> <p>به طور خلاصه، «کارآفرین‌ها»،‌ معمولاً‌ خطر‌پذیر‌تراند. به افق‌های دوردست چشم می‌دوزند، خودانگیخه‌اند و منتظر نمی‌مانند کسی به آنان بگوید چه باید بکنند. استراتژیک می‌اندیشند. نیازهای بالقوه را در جوامع انسانی تشخیص می‌دهند، و پیشاپیش دنبال یافتن راه حلی برای این مشکلات می‌افتند و راه حل را می‌یابند یا می‌آفرینند. به نظر می‌رسد اگر کسی آستین همت بالا بزند تا یک حوزه حزبی مستقل تأسیس کند با این هدف که مشکلات نظام سیاسی کشور حل شود،‌ پیشاپیش می‌توان حدس زد که به احتمال زیاد باید یک کارآفرین باشد.</p> <p>البته، کارآفرین‌ها، معمولاً سوءمدیریت‌های خاص خودشان را دارند و در این سلسله یادداشت‌ها، هرچا که لازم شود، در مورد انواع سوءمدیریت‌های کارآفرینان هشدارهای لازم داده خواهد شد. اما از همین ب بسم‌الله، باید خاطر نشان کرد که بنیان‌گذار هر حوزه حزبی مستقل باید بین نقش خودش به عنوان بنیان‌گذار‌‌ و مدیرجلسه تمایز قائل شود و اگر این دو نقش را با هم خلط کند، احتمال شکست او در رسیدن به هدفی که دارد بسیار بسیار بالا خواهد رفت. این نوشته، به تمایز بین دو مفهوم بنیان‌گذار و مدیرجلسه می‌پردازد.</p> <p>لازم است خاطر نشان شود به زودی و با شرکت بنیان‌گذاران حوزه‌های حزبی مستقل در سراسر کشور یک گروه مجازی سازمان‌دهی خواهد شد تا نشست‌هایی برای هم‌فکری و هم‌کاری برگزار کنند. آن نشست‌ها، طبق قواعد دستورنامه رابرت اداره خواهد شد و تمام بنیان‌گذارن حوزه‌های حزبی مستقل از طریق شرکت در نشست‌های آن گروه خواهند توانست به مرور با قواعد دستورنامه رابرت در عمل آشنا شوند. از همین رو، به تمام بنیان‌گذاران حوزه‌های حزبی مستقل پیشنهاد و توصیه می‌شود که از همان ابتدا و به محض آنکه تصمیم گرفتند یک حوزه حزبی مستقل تأسیس کنند، از طریق همین وب‌سایت تماس بگیرند و عضو این گروه شوند.</p> <p>بعد از این توضیح مقدماتی، نخستین بخش این سلسله یادداشت‌ها را با هم بخوانیم:</p></div> <div class='rss_texte'><p><strong>محدودیت‌های مدیرجلسه</strong></p> <p>در چارچوب حقوق پارلمانی، به مثابه یک شاخه تخصصی از علم حقوق، که حقوق اعضای یک مجمع تصمیم‌گیری را تبیین و توصیف می‌کند، مدیرجلسه، اگر یکی از اعضای همان مجمع تصمیم‌گیری باشد که آن را مدیریت می‌کند، باید از حقوق خود به عنوان یک عضو مجمع تصمیم‌گیری صرف‌نظر کند. این حقوق عبارتند از: یک) حق دادن پیشنهاد، دو) حق شرکت در مذاکرات، سه) حق دادن رأی (حز در مواردی که یک رأی تعیین کننده باشد). در حالیکه، یک بنیان‌گذار که ضروتاَ نقش رهبری (به معنای مثبت این کلمه) را باید ایفا کند، باید در صحن باشد تا بتواند در دفاع از پیشنهادهای مناسب و درست، نقش خود را در تأمین رهبری جمعی ایفا کند. این یکی از تمایزات بسیار مهم بین نقش شما به عنوان بنیان‌گذار با کسی است که قرار است نقش مدیر جلسه را ایفا کند.</p> <p>اما چرا کسی که به عنوان مدیر جلسه انتخاب می‌شود باید از تمام حقوق خود صرف‌نظر کند. و چگونه؟</p> <p>در چارچوب حقوق پارلمانی، مدیرجلسه باید اصل «ظاهر بی‌طرف» خودش را حفظ کند. دقت کنید که «ظاهر» بی‌طرف خودش را باید حفظ کند.و نه اینکه بی‌طرف باشد. چون، وقتی مدیری عضو یک مجمع تصمیم‌گیری باشد، چه بسا که در مورد هر پیشنهاد مورد مذاکره، نظر موافق یا مخالف داشته باشد. بنا بر این، نسبت به آن پیشنهاد بی‌طرف نیست. اما موظف است ظاهر بی‌طرف خودش را حفظ کند. چرا؟</p> <p>یک مجمع تصمیم‌گیری شبیه یه یک میدان بازی است که تک‌تک بازیکنان طبق قواعد بسیار پیچیده‌ای که علم حقوق پارلمانی آن‌ها را تبیین کرده است، مشغول یک رقابت نقس‌گیر هستند. وقتی عضوی پیشنهادی را مطرح می‌کند، به احتمال بسیار زیاد، عده‌ای با آن پیشنهاد موافق‌اند، اما ممکن است عده‌ای هم با آن مخالف باشند. هرچه که موضوع تصمیم‌گیری جدی‌تر و حساس‌تر باشد، شدت رقابت بین موافقان و مخالفان هم بیشتر خواهد شد. برای مدیریت این رقابت همه جانبه و نفس‌گیر قواعد بسیار دقیق و هماهنگ و منسجم کشف شده است و رفتار در چارچوب همین قواعد را که جنگ سیاسی را به بازی سیاسی بدل می‌کند و در فقدان همین قواعد است که حتی بازی سیاسی نیز به جنگ تبدیل خواهد شد. در میدان رقابت نقس‌گیر همین بازی. مدیرجلسه حکم یک داور و قاضی را ایفا می‌کند. در نتیجه، باید همیشه «اصل» «ظاهر بی‌طرف» خودش را حفظ کند تا قضاوت‌هایی که می‌کند مورد قبول طرفین بازی قرار بگیرد.</p> <blockquote class="spip"> <p>خوب است به عنوان یک عبرت، یادآوری شود که در شبه‌پارلمان جمهوری اسلامی، مدیرجلسه (مرحوم رفسنجانی) ابتدا خودش برمی‌خاست و بعد اعلام می‌کرد: کسانی که با این پیشنهاد موافق‌اند قیام فرمایند! و به این ترتیب تمام دار و دسته وی قیام می‌کردند. رئیس دیگر این شبه پارلمان هم (ناطق‌نوری) جایی اعتراف کرده بود که با اعضای باند خودش توافق کرده بود«هرگاه به عمامه‌ام دست زدم، یعنی اینکه به آن پیشنهاد رأی بدهید!». خدا از سر تقصراتشان بگذرد. آنان با علم حقوق پارلمانی آشنا نبودند، اما با انصاف، عدالت و رفتار شرافتندانه که باید آشنا می‌بودند. نه؟ آیا واقعاً نمی‌دانستند و نمی‌دانند که دارند از رانت «تقدس روحانیت» در رقابت سیاسی سوءاستفاده می‌کنند؟ آیا عمامه‌پرانی‌های امروز کفاره گناهان آنان نیست؟ بگذریم!</p> </blockquote> <p><strong>قواعد برای رعایت اصل</strong></p> <p>صِرفِ بیان یک اصل اخلاقی کافی نیست. باید قواعد رفتاری مشخصی تدوین و مستقر شود که نقض آن‌ها نشان دهنده‌ی رفتار غیراخلاقی باشد و همه بتوانند رفتار غیراخلاقی را از رفتار اخلاقی تشخیص دهند. در این زمینه، و برای رعایت اصل «ظاهر بی‌طرف رئیس»، مدیر جلسه باید از حق دادن یشنهاد، شرکت در مذاکره و دادن رأی (مگر در مواقعی که یک رأی تعیین کننده می‌شود) صرف‌نظر کند.</p> <p>در اینجا چند نکته مهم مطرح می‌شود که به بحث مربوط به تمایز نقش بینان‌گذار و مدیرجلسه ارتباط ندارد، اما چون اصل «حفظ ظاهر بی‌طرف رئیس» مطرح شد، اگر آن نکات در اینجا مطرح نشود، ممکن است به انواع کچ‌ فهمی‌ها دامن بزند. به ناچار به آن‌ها اشاره می‌شود.</p> <p><strong>هرجا اختلاف نباشد قاعده لازم نیست</strong></p> <p>به این نکته بسیار مهم توچه داشته باشید که فقط هنگام بروز اختلاف است که یک مجمع تصمیم‌گیری به قاعده نیاز پیدا می‌کند. این اصل، از یک‌سو، بسیار تسهیل کننده است، اما از سوی دیگر، اگر در استفاده از این اصل، بد عمل شود، سبب بروز مشکلاتی در اداره مجامع تصمیم‌گیری خواهد شد.</p> <p>طبق این اصل، اگر در یک مجمع تصمیم‌گیری، هیچ کس، تأکید می‌شود، هیچ‌کس، با یک پیشنهاد مشخص، مخالف نباشد، در آن وضعیت نیازی به قاعده هم نخواهد. در این سلسله یادداشت‌ها، کاربرد این اصل، در موارد مختلف مورد بررسی قرار خواهد گرفت.</p> <p>در مورد اداره جلسه نیز، مدیر جلسه می‌تواند از مجمع بپرسد که مدیرجلسه می‌خواهد یک پیشنهاد مشخص مطرح کند. بعد بپرسد: آیا کسی با این کار مدیرجلسه مخالف نیست؟ اگر هیچ کس مخالف نباشد، در آن صورت نیازی به قاعده نیست. در نتیجه، و در این مورد خاص، قاعده مربوط به اصل حفظ ظاهر بی‌طرف، یعنی، قاعده‌ی صرف‌نظر کردن مدیرجلسه از حق دادن پیشنهاد، می‌تواند نادیده گرفته شود و مدیرجلسه پیشنهاد خودش را مطرح کند و به همین شرط، یعنی اگر هیچ یک از اعضای مجمع مخالف نبود، در مذاکره شرکت کنند. اما اگر حتی یک نفر مخالف بود چه؟</p> <p>طبق همان اصلی که توضیح داده شد، هرگاه حتی یک نفر با یک پیشنهاد مخالفت کرد، باید به قاعده برگشت و طبق قواعد ناظر بر همان موقعیت رفتار کرد. قاعده چیست؟ صرف‌نظر کردن مدیر جلسه از دادن پیشنهاد و شرکت‌ کردن در مذاکره. بسیار خوب. اما اگر مدیرجلسه فکر می‌کرد واقعاَ لازم است پیشنهادش را مطرح کند،‌ چه باید بکند؟</p> <p>در آن صورت، مدیرجلسه، از معاون خود یا از دبیر جلسه، یا از کسی که نمی‌خواهد در آن لحظه پیشنهادی بدهد می‌خواهد تا به جای او جلسه را اداره کند (به شرطی که قواعد اداره جلسه را بدانند) و خودش به صحن می‌رود و مثل یک عضو عادی، پیشنهاد خودش را مطرح می‌کند. (قواعد پیچیده‌ی ناظر بر پیشنهادها و رویه‌های طرح، بررسی و تصویب آن‌ها، در جاهای دیگر این نوشته و مطالب دیگر این وب‌سایت مطرح شده و خواهد شد).</p> <p>نکته دیگری که لازم است در ارتباط با مدیریت جلسه مطرح شود، مسأله رأی دادن مدیر جلسه است. گفته شد که مدیر جلسه باید از حق دادن رأی - در مواقعی که یک رأی تعیین کننده نیست - صرف نظر کند. چه مواقعی یک رأی تعیین کننده می‌شود؟</p> <p>می‌دانید هرگاه آرای موافقان و مخالفان یک پیشنهاد مساوی باشد، در آن صورت آن پیشنهاد رأی نیاورده است. چون، پیشنهادی رأی می‌آورد که بیش از نصف آرای مأخوذه رأی موافق کسب کرده باشد. در حالتی که آرای موافقان و مخالفان یک پیشنهاد مساوی (تای) باشد، در این صورت، اگر مدیرجلسه با آن پیشنهاد موافق باشد، می‌تواند نظر موافق خودش را اعلام کند. در آن صورت، موافقان یک رأی بیشتر کسب کرده‌اند و در نتیجه، آن پیشنهاد تصویب می‌شود. اما اگر مدیرجلسه با آن پیشنهاد موافق نباشد، لازم نیست کاری بکند. چون آن پیشنهاد اکثریت آرای را کسب نکرده و رد می‌شود.</p> <p>اما اگر رأی موافقان فقط یک رأی از آرای مخالفان بیشتر باشد، در این حالت هم رأی مدیرجلسه تعیین کننده می‌شود. اگر مدیر جلسه با آن پیشنهاد مخالف باشد، نظر مخالف خودش را اعلام می‌کند. در آن صورت آرای موافقان و مخالفان مساوی می‌شود و پیشنهاد رد می‌شود.</p> <p>به جز در دو حالتی که نقل شد و در آن‌ها،‌ یک رأی مدیرجلسه نقش تعیین کننده دارد، در بقیه موارد که اختلاف آرای بیش از یک رأی باشد، رأی دادن یا ندادن مدیرجلسه هیچ تأثیری ندارد. اما اگر مدیرجلسه در اخذ رأی شرکت نکند، به حفظ ظاهر بی‌طرف او کمک خواهد کرد.</p> <p><strong>توانمندی‌های مدیرجلسه</strong></p> <p>مجامع تصمیم‌گیری در ایران، به صورت کتره‌ای و بدون قاعده اداره می‌شوند. در هر جلسه، معمولاً کسی یافت می‌شود که می‌تواند دیگران را برای انجام کارها مجاب کند و قانع سازد. احزاب سیاسی در ایران، معمولاً محفل و باند قدرت هستند که حول یک شخصیت‌ قدرتمند شکل می‌گیرند.با حذف شخصیت‌های قدرتمند از منظومه قدرت،‌ احزاب آنان نیز دود می‌شود و به هوا می‌رود. این دسته از احزاب، در واقع، قبایل مدرنی هستند که اعضای آن‌ها هم مطیع فرمانده و رأیس هستند. به این دسته از حزب‌ها، احزاب پادگانی هم گفته می‌شود: اعضای این احزاب دارای «نظر» و «رأی»‌ نیتستند و منتظراند کسی به آنان بگوید چطور فکر کنند و چه کاری انجام دهند.</p> <p>اگر گروهی صاحب‌نظر و روشنفکر هم بخواهند دور هم جمع شوند و حزب یا تشکلی درست کنند، مطمئن باشید، به این دلیل که با قواعد پیچیده‌ی حقوق پارلمانی آشنا نیستند و اصلا خبر ندارند که چنین قواعد پیچیده‌ای وجود دارد، نمی‌توانند به صورت جمعی و به شیوه‌‌ای عادلانه و منصفانه به تصمیم‌های مشترک برسند. به همین خاطر، بعد از برگزاری هر نشستی، به جای ارتقای احترام و اعتماد متقابل، و تحکیم همسبتگی بین آنان، روابط دوستانه آنان هم تخریب می‌شود و ناخواسته به این نتیجه می‌رسند که بهتر است کرکره‌ی حزب را پایین بکشند و از حزب آنان فقط یک نام و یک دبیرکل نمایشی باقی خواهد ماند.</p> <p>انتظار می‌رود مخاطبان این سلسله یادداشت‌ها، که قرار است حوزه‌‌های حزبی مستقل و مدرن‌ را بر اساس قواعد دستورنامه رابرت بنیان بگذارند، از همان ابتدا توجه داشته باشند که اگر قرار است جلسات تصمیم‌گیری طبق قاعده باشد، مدیرجلسه حتماً باید با قواعد اداره جلسه آشنا باشد.</p> <p>تجربه‌های نزدیک به ۱۵ سال تلاش‌های مستمر و مداوم مترجم کتاب دستورنامه رابرت برای آموزش و ترویج و رعایت این قواعد با صراحت نشان داده است که حتی آگاهی کامل از تمام قواعد کتاب ۷۰۰ صفحه‌ای <a href="http://kadrha.com/spip.php?article17" class='spip_in'>دستورنامه رابرت</a> هم، موفقیت در اداره مجامع تصمیم‌گیری ایرانیان را تضمین نخواهد کرد. به این دلیل ساده که اعضای مجامع تصمیم‌گیری در ایران با این قواعد آشنا نیستند و نمی‌توانند آن چه را که در دل و در ذهن دارند، در قالب اصطلاحات پارلمانی بیان کنند. به همین خاطر، مدیر یک مجمع تصمیم‌گیری در ایران، نه فقط باید بر قواعد مندرج در کتاب دستورنامه مسلط باشد، که مسلط شدن بر این قواعد به چندین سال تمرین و تلاش مداوم نیاز دارد - بلکه باید با روانشناسی ایرانیان آشنا باشد و بتوانند طوری با آنان رفتار کند که نه به آنان بر بخورد‌ و هم به نحوی به آنان کمک کند که بتوانند عقاید و نظرات و حرف‌های خودشان در اقلب این اصطلاح‌ها بیان کنند. کاری است واقعا دشوار و به همین خاطر، بهترین توصیه به بنیان‌گذارن حوزه‌های حزبی مستقل این است که حتی‌المقدور برای اداره جلسات از کمک مشاور پارلمانی بهره ببرند که همیشه در دسترس خواهد بود.</p> <p>لازم است یادآوری شود که به زودی سلسله یادداشت‌هایی، محصراً برای مدیریت مجامع تصمیم‌گیری در همین وب سایت منتشر خواهد شد و به بنیان گذاران حوزه‌های حزبی مستقل توصیه می‌شود که اگر قرار است خودشان نشست‌ها و مجامع تصمیم‌گیری را اداره کنند،‌ علاوه بر کتاب دستورنامه رابرت، این سلسله یادداشت‌ها را نیز مطالعه کنند که تجربه‌های ایرانی شده‌ای روش به کار گیری این قواعد در مجامع ایرانیان را در اختیار می‌گذارد.</p> <p>به این ترتیب، در ادامه این یادداشت‌ها، تجربه‌های تأسیس حوزه‌‌های حزبی مستقل، جدا از مهارت اداره مجامع تصمیم‌گیری مورد توجه قرار می‌گیرد. فرض بر این است که مجامع تصمیم‌گیری در حوزه‌های حزبی مستقل توسط مدیری اداره می‌شود که مهارت اداره مجامع تصمیم‌گیری براساس این قواعد را دارد (و به خاطر داشته باشید که متأسفانه فعلا در ایران فقط یک نفر این مهارت را دارد که او هم در حال ارتقای مهارت‌های خویش است و شرکت او به عنوان مدیر جلسات شما، به ارتقای این مهارت‌ها و انتقال آن تجربه‌ها در سطح ملی کمک خواهد کرد).</p> <p>قسمت بعدی این نوشته به مهارت‌هایی می‌پردازد که یک بنیان‌گذار حوزه‌ی حزبی مستقل به آن‌ها نیاز خواهد داشت.</p></div> http://kadrha.com/spip.php?article282 http://kadrha.com/spip.php?article282 2022-12-16T10:07:40Z text/html fa گروه نويسندگان Annonce <p>سرتاسر فعالیتِ - به اصطلاح - حزبی در حکومت دهاتیان چیزی جز یک مسخره‌بازی تهوع‌آور نبود. دهاتیان گریخته از دهات بی‌آب و علف،‌ فقط یک حزب می‌شناختند که آخوندها یادشان داده بودند: «حزب‌الله»، که از قضا رهبر آن هم «روح‌الله» بود که تصویر صورت ماهش را در ماه می‌دیدند! هر کس با حزب آنان مخالف بود کافر بود و تکلیفش روشن: اَشًِداءُ عَلیَ الکُفار. تمام.<br class='autobr' /> با همان نخستین نعره‌های «حزب فقط حزب‌الله،‌ رهبر فقط روح‌الله»، که در فضای انقلاب بهمن ۵۷ طنین‌ انداز شد، شهروندانی که در رؤیای انقلاب‌های دموکراتیک یا سوسیالیستی بودند دریافتند که عجب انقلاب سورئالیستی‌ای رقم خورده (...)</p> - <a href="http://kadrha.com/spip.php?rubrique93" rel="directory">انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس)</a> / <a href="http://kadrha.com/spip.php?mot1" rel="tag">Annonce</a> <img class='spip_logos' alt="" align="right" src="local/cache-vignettes/L150xH116/arton282-2fb17.png" width='150' height='116' onmouseover="this.src='local/cache-vignettes/L150xH116/artoff282-3c587.png'" onmouseout="this.src='http://kadrha.com/local/cache-vignettes/L150xH116/arton282-2fb17.png'" /> <div class='rss_chapo'><p>سرتاسر فعالیتِ - به اصطلاح - حزبی در حکومت دهاتیان چیزی جز یک مسخره‌بازی تهوع‌آور نبود. دهاتیان گریخته از دهات بی‌آب و علف،‌ فقط یک حزب می‌شناختند که آخوندها یادشان داده بودند: «حزب‌الله»، که از قضا رهبر آن هم «روح‌الله» بود که تصویر صورت ماهش را در ماه می‌دیدند! هر کس با حزب آنان مخالف بود کافر بود و تکلیفش روشن: اَشًِداءُ عَلیَ الکُفار. تمام.</p> <p>با همان نخستین نعره‌های «حزب فقط حزب‌الله،‌ رهبر فقط روح‌الله»، که در فضای انقلاب بهمن ۵۷ طنین‌ انداز شد، شهروندانی که در رؤیای انقلاب‌های دموکراتیک یا سوسیالیستی بودند دریافتند که عجب انقلاب سورئالیستی‌ای رقم خورده است: حزب‌ دهاتیانی که بسیج شده تا دامن شهر را از آلودگی‌های «لهو و لعب» پاک کند!</p> <p>در چشم‌انداز تاریخی، چهار دهه زمان نسبتاً کوتاهی بود تا گروه‌های هرچه بیشتری از همان دهاتیان شهری شده، با الزامات زندگی در شهرهای بزرگ خو بگیرند و فرهنگ شهرنشینی جدیدی خلق شود. جنبش‌ دوم خرداد و جنبش سبز - از این منظر - تبلور گسترش سریع فرهنگ شهرنشینی بود و در تداوم آن، حنبش زن، زندگی، آزادی، می‌رود تا به هژمونی فرهنگی دهاتیان در سراسر کشور خاتمه دهد.</p> <p>در قلمروی فعالیت‌های حزبی‌ نیز، - که موضوع اصلی این سلسله یادداشت‌هاست - دستاوردها کم نبوده است و جا دارد که در نخستین بخش این یادداشت‌ها مهم‌ترین درس‌هایی که از چهل سال ندانم‌کاری می‌توان آموخت، فهرست شود تا همه با هم متعهد شویم هرگز آن‌ها را تکرار نکنیم. در بخش‌های بعدی تلاش خواهد شد تا، از یک سو، با تکیه به این تجربه‌ها، و از سوی دیگر، با درس آموزی از تجربه‌های بشری - از جمله، آنچه که در <a href="http://kadrha.com/spip.php?article17" class='spip_in'>دستورنامه رابرت</a> تشریح شده است - جزوه‌ی راهنمایی برای آن گروه از فعالان اجتماعی که تمایل دارند به عنوان یک فضلیت شهروندی، به فعالیت‌های سیاسی شرافتمندانه بپردازند، فراهم آید.</p> <p>خاطر نشان می‌شود ایده تدوین راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل، مدت‌ها پیش از آغاز جنبش زن، زندگی‌، آزادی، در گروه حامیان تأسیس <a href="http://kadrha.com/spip.php?rubrique93" class='spip_in'>انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی</a> (اساس) مطرح شد و کمیته‌ای هم به منظور تدوین پیش‌نویس این راهنما شکل گرفت و جلسات متعددی نیز برگزار کرد. ولی با فوران این جنبش، تاریخ ورق خورد و حکومت دهاتیان به تاریخ پیوست. در نتیجه، این جزوه‌ی راهنما، دیگر نه یک سند پیشا‌انقلابی، بلکه یک راهنمای پسا‌انقلابی خواهد بود که می‌کوشد به شکل‌گیری یک نظام حزبی استاندارد و متناسب با دنیای فردا مدد برساند. با امید به فردای بهتر، نخستین بخش این سلسله یادداشت‌ها در ادامه تقدیم می‌شود. با هم بخوانیم:</p></div> <div class='rss_texte'><p><strong>فعالیت حزبی: پیش و پس از آشنایی با دستورنامه رابرت</strong></p> <p>بدیهی است که تمام فعالان سیاسی به سادگی می‌توانند فهرست بلندبالایی از موانع و مشکلات فعالیت حزبی در ایران دیروز و امروز را ردیف کنند. بسیار خوب. اما آیا این فعالان سیاسی قادر خواهند بود زیر یک سفف جمع شوند و در مورد مبرم‌ترین و فوری‌ترین مانع فعالیت حزبی به توافق برسند؟ و از این مهم‌تر، آیا قادر خوهند بود روی یک اقدام مشخص برای رفع همان مبرم‌ترین مشکل، توافق کنند؟ و باز هم مهم‌تر، آیا می‌توانند متعهد شوند که دسته جمعی و با تمام توان، همان اقدامی را که تصمیم گرفته‌اند به اجرا بگذارند؟</p> <p>این زنجیره‌ی پرسش‌ها را می‌توان ادامه داد که البته پاسخ تمام آن‌ها یک «نه»‌ بزرگ است! به عنوان نمونه، آیا قادرند به صورت دسته جمعی، نتیجه‌ی اقدامی را که انجام داده‌اند ارزیابی کنند، و بدون اینکه انشعاب کنند، به یک نتیجه واحد برسند؟ و اگر لازم شد، تصمیم قبلی خودشان را - باز هم به صورت دسته جمعی، اصلاح کنند و به همین ترتیب، به فعالیت جمعی خود ادامه بدهند؟</p> <p>تمام کسانی که تجربه فعالیت جمعی در ایران دیروز و امروز را داشته باشند به تمام این پرسش‌ها پاسخ منفی خواهند داد. طبق یک ضر‌المثل رایج؛ ایرانی‌ها،‌ وقتی دو نفر باشند، حزب تشکیل می‌دهند، و وقتی سه نفر بشوند،‌ انشعاب می‌کنند چرا؟</p> <p>این «چرا» یک چرای بی‌ربط است. چون هرکسی در جواب آن پاسخی می‌دهد که حتماً بخشی از حقیقت است، اما رسیدن به اجماع را غیرممکن می‌سازد. پرسش مناسب این است: چه باید کرد؟ و پاسخ آن بسیار ساده است: طبق قواعد دستورنامه رابرت بازی کنیم. همین. این قواعد‌، برای همیشه، مشکلات رویه‌ای را که مانع اصلی رسیدن به توافق هستند، از بین می‌برد. اما اگر فعالان سیاسی (به هر دلیل) نخواهند زیر یک سقف جمع شوند، و نخواهند با هم همکاری کنند، اوضاع به همین ترتیب ادامه خواهد یافت. و قواعد دستورنامه رابرت هم یک شاهی ارزش نخواهد داشت.</p> <p>به این ترتیب می‌توان فعالیت حزبی در ایران را به دو دوره کاملاً متمایز تقسیم کرد: پیش و پس از آشنایی با دستورنامه رابرت.</p> <p>در دوره قبل از آشنایی با دستورنامه رابرت انواع مشکلات وجود داشت اما مهارت رسیدن به توافق در میان فعالان سیاسی وجود نداشت. اما با ترویج قواعد دستورنامه رابرت در ایران، کم کم این مهارت در میان فعالان سیاسی گسترش یافت و آنان توانستند، به رغم تداوم مشکلاتی که قبلاً‌ وجود داشت - و تا وقتی انسان چنین است، آن مشکلات هم ادامه خواهد یافت - به فعالیت خود ادامه دهند. بله. بعد از آشنایی با دستورنامه رابرت، بازی حزبی در چارچوب قواعد عادلانه و مورد توافق جریان می‌یابد. این یک رؤیای دست نیافتنی نیست: به انگلستان، به آمریکا و حتی به اسرائیل نگاه کنید.</p> <p>البته که بازی در چارچوب چنین قواعدی بسیار دشتوار است. اما مهم این است که راه حل مشکل کشف شده است. حالا فقط باید آستین بالا برنیم و این قواعد را یاد بگیریم و بکوشیم در چارچوب این قواعد هم‌فکری و هم‌کاری کنیم.</p> <p>با عنایت به نکات بالا، مطالب این جزوه‌ راهنما، در صفحه‌های دیگر این وب‌سایت تقدیم خواهد شد و فهرست آن‌ها را را در زیر مشاهده می‌کنید:</p> <p><a href="http://kadrha.com/spip.php?article295" class='spip_in'>۱. تمایز بین دو مفهوم: بنیان‌گذار و مدیرجلسه</a></p></div> http://kadrha.com/spip.php?article271 http://kadrha.com/spip.php?article271 2022-11-30T12:44:03Z text/html fa گروه نويسندگان <p>در نخستین قسمت این سلسله یادداشت‌ها با عنوان حزب پُست‌مدرنیستی دهه‌ی هشتادی‌ها، خاطر نشان شد که گروه حامیان تأسیس انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس)، از ماه‌ها قبل کمیته‌ای را برای تدوین پیش‌نویس راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل سازمان داده بود تا در پرتو علم حقوق پارلمانی، ضمن آسیب‌شناسی ساختارهای تشکیلاتی شبه‌حزب‌های فشل موجود، راهنمای تأسیس احزاب نوین، کارآمد و اثربخش را تدوین کند و تجربه‌های محلی‌سازی شده تأسیس انواع جامعه‌های مدرن بر اساس دستورنامه رابرت را در اختیار بنیان‌گذاران جوان سازمان‌های سیاسی نوینی که در راه هستند، قرار دهد. اما در جریان (...)</p> - <a href="http://kadrha.com/spip.php?rubrique93" rel="directory">انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس)</a> <img class='spip_logos' alt="" align="right" src="local/cache-vignettes/L150xH133/arton271-2e461.png" width='150' height='133' onmouseover="this.src='local/cache-vignettes/L150xH133/artoff271-9efb4.png'" onmouseout="this.src='http://kadrha.com/local/cache-vignettes/L150xH133/arton271-2e461.png'" /> <div class='rss_chapo'><p>در نخستین قسمت این سلسله یادداشت‌ها با عنوان <a href="http://kadrha.com/spip.php?article261" class='spip_in'>حزب پُست‌مدرنیستی دهه‌ی هشتادی‌ها</a>، خاطر نشان شد که گروه حامیان تأسیس <a href="http://kadrha.com/spip.php?rubrique93" class='spip_in'>انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی</a> (اساس)، از ماه‌ها قبل کمیته‌ای را برای تدوین پیش‌نویس <a href="http://kadrha.com/spip.php?article252" class='spip_in'>راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل</a> سازمان داده بود تا در پرتو علم حقوق پارلمانی، ضمن آسیب‌شناسی ساختارهای تشکیلاتی شبه‌حزب‌های فشل موجود، راهنمای تأسیس احزاب نوین، کارآمد و اثربخش را تدوین کند و تجربه‌های محلی‌سازی شده تأسیس انواع جامعه‌های مدرن بر اساس <a href="http://kadrha.com/spip.php?article17" class='spip_in'>دستورنامه رابرت</a> را در اختیار بنیان‌گذاران جوان سازمان‌های سیاسی نوینی که در راه هستند، قرار دهد. اما در جریان نشست‌های هم‌اندیشی کمیته تدوین پیش‌نویس راهنما بود که جرقه‌ی موعود در بشکه باروت افتاد و شد آنچه که باید می‌شد: حنبش زن، زندگی، آزادی فوران کرد و تاریخ ایران ورق خورد. . .</p></div> <div class='rss_texte'><p>همه شواهد حاکی است که ایران پا به ماه یک زایمان تاریخی دیگر است. در نتیجه، راهنمایی که قرار بود برای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل در شرایط پیشا انقلابی نوشته شود، امروز باید به نحو دیگری رقم بخورد تا برای دوران پسا‌انقلابی مفید باشد.</p> <p>با عنایت به همین نکات بود که کمیته تدوین پیش‌نویس «راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل» به یکی از اعضای خود مأموریت داد تا این راهنما را هر چه سریعتر تهیه کند و حتی قبل از تصویب در مجمع گروه حامیان تأسیس انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی، آن را در اختیار علاقمندان قرار دهد.</p> <p>در اجرای همین وظیفه بود که نگارش سلسله یادداشت‌های «حزب پُست‌مدرنیستی دهه‌ی هشتادی‌ها» آغاز شد. قرار بود این نوشته‌ها، در واقع، گزارش تأملات در خصوص ویژگی‌های دهه‌ی هشتادی‌ها باشد و تازه پس از بحث در مورد محتوا و شکل رساله مورد نظر، نسبت به نوشتن آن اقدام شود.</p> <p>در جریان همین تأملات بود که دکتر محسن رنانی در یادداشت کوتاهی که بازتابی وسیعی یافت، تلاش‌های متوهمان را «شلیک به سیل» تعبیر کرد و عصیان جوانان را غثیان خواند و استفراغ آنان را «مبارک»<span class="spip_note_ref"> [<a href='#nb1' class='spip_note' rel='footnote' title='استفراغ مبارک! دلم روزی چند بار می‌‌پرسد چرا در این زمانه که ساعت به ساعت دارد تحولات (...)' id='nh1'>1</a>]</span> دانست. اگر درست باشد که نسل جوان مزخرفاتی را که «مغزهای پوسیده» به خوردشان داده‌ بودند، استفارغ کرده است - که کرده‌ است - در آن صورت باید اشتها و اشتیاق عظیمی برای جذب و هضم ایده‌ها و مفاهیم نو داشته باشد. و چه فرصتی بهتر از این تا گفتمانی که به مرور و به صورت زیرپوستی طی حدود سه دهه‌ی اخیر در بطن تحولات زیرخاکی شکل گرفته است، به این نسل معرفی شود؟</p> <p>در ادامه این نوشته، که به مرور کامل خواهد شد،‌ نتایج تأملات نویسنده برای سامان دادن به رساله‌ای که قرار است این گفتمان را به نسل جوان معرفی کند، بلندخوانی خواهد شد تا در نشست‌های هفتگی کمیته تدوین پیش‌نویس راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل مورد بررسی و مشورت قرار بگیرند:</p></div> <hr /> <div class='rss_notes'><div id='nb1'> <p><span class="spip_note_ref">[<a href='#nh1' class='spip_note' title='يادداشت 1' rev='footnote'>1</a>] </span>استفراغ مبارک!<br class='autobr' /> دلم روزی چند بار می‌‌پرسد چرا در این زمانه که ساعت به ساعت دارد تحولات تازه‌ای رخ می‌دهد و باید زودبه‌زود نوشت و گفت، اینقدر دیر به دیر چیزی منتشر می‌کنی؟ عقلم می‌گوید دیگر از نوشتن و گفتن چه سود؟ می‌گوید همین نوشته که داری می‌نویسی هم از نوع دست‌و‌پا زدن بی‌ثمر روشنفکری است. خدایی راست می‌گوید.</p> <p>می‌دانید! حکومت چند دهه به‌جای ساختن و کاشتن و سبز کردن و امید دادن و افق دادن و غنی‌سازی خاک ایران و جامعه ایران، آن را شخم زد و تخلیه کرد؛ و هر آدم و حیوان و کوه و معدن و دریاچه و گیاهِ ارزشمند و آرام‌کننده و امیدبخش و استحکام دهنده‌ای بود را قطع کرد و بُرد و خورد و گزینش کرد و تحقیر کرد و تخریب کرد و فراری داد. اکنون که افق را ابر سیاه فراگرفته و بارش شروع شده و سیل راه افتاده است، چه می‌شود کرد با سیل؟ حکومت جلوی سیل ایستاده است و به آن شلیک می‌کند. ببیچاره گمان می‌کند سیل را می‌شود با شلیک متوقف کرد. منِ روشنفکر هم پشت سر سیل ایستاده‌ام و فریاد می‌زدنم آآی سیل از این طرف برو، آآی سیل از آن طرف نرو. زهی خیال باطل!</p> <p>آآی حکومت آآی ما روشنفکران! همه‌مان عقبیم، همه‌مان هنوز خوابیم و همه‌مان مقصریم. حکومت روزگار درازی فریب داد و تبعیض کرد و قانون را لجن زد و مردم را ندید؛ ما هم پی‌در‌پی سکوت کردیم و منفعت طلبی کردیم و چشمان‌مان را بر آن همه تبعیض و تنگی و حماقت بستیم. و اکنون این نسل، که آینده ایران مال اوست و حق اوست، دارد همه ما را و همه آن‌چیزی که رنگ ما را دارد، استفراغ می‌کند. آن هم چه استفراغ عمیق و مبارکی.<br class='autobr' /> محسن رنانی.</p> </div></div> http://kadrha.com/spip.php?article261 http://kadrha.com/spip.php?article261 2022-11-17T17:20:56Z text/html fa گروه نويسندگان Annonce <p>به نظر می‌رسد - کم و بیش - مانند دهه‌ی چهلی‌ها؛ که علیه جبهه‌ی ملی، نهضت آزادی و حزب توده عصیان کردند و پرجم مبارزه مسلحانه: هم استراتژی هم تاکتیک را برافراشتند، دهه‌ی هشتادی‌ها هم علیه جبهه فشل اصلاحات دست به عصیان زده‌اند و این بار با پرجم «زن، زندگی و آزادی» وارد میدان می‌شوند. حتی اگر بین این دو عصیان جوانی شباهت‌هایی وجود داشته باشد، با این همه: میان ماه من با ماه گردون، تفاوت از زمین تا آسمان است. سلسله یادداشت‌هایی که با عنوان موقت: «حزب پست‌مدرنیستی دهه‌ی هشتادی‌ها» تقدیم خوانندگان می‌شود، تلاش می‌کند با عنایت به تجربه‌ی مبارزات سیاسی کادرهای قدیمی (...)</p> - <a href="http://kadrha.com/spip.php?rubrique93" rel="directory">انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس)</a> / <a href="http://kadrha.com/spip.php?mot1" rel="tag">Annonce</a> <img class='spip_logos' alt="" align="right" src="local/cache-vignettes/L150xH138/arton261-e45c8.png" width='150' height='138' onmouseover="this.src='local/cache-vignettes/L150xH139/artoff261-58ddc.png'" onmouseout="this.src='http://kadrha.com/local/cache-vignettes/L150xH138/arton261-e45c8.png'" /> <div class='rss_chapo'><p>به نظر می‌رسد - کم و بیش - مانند دهه‌ی چهلی‌ها؛ که علیه جبهه‌ی ملی، نهضت آزادی و حزب توده عصیان کردند و پرجم <a href="https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D9%87_%D9%85%D8%B3%D9%84%D8%AD%D8%A7%D9%86%D9%87%D8%8C_%D9%87%D9%85_%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DA%98%DB%8C_%D9%88_%D9%87%D9%85_%D8%AA%D8%A7%DA%A9%D8%AA%DB%8C%DA%A9" class='spip_out' rel='external'>مبارزه مسلحانه: هم استراتژی هم تاکتیک</a> را برافراشتند، دهه‌ی هشتادی‌ها هم علیه جبهه فشل اصلاحات دست به عصیان زده‌اند و این بار با پرجم «زن، زندگی و آزادی» وارد میدان می‌شوند. حتی اگر بین این دو عصیان جوانی شباهت‌هایی وجود داشته باشد، با این همه: میان ماه من با ماه گردون، تفاوت از زمین تا آسمان است. سلسله یادداشت‌هایی که با عنوان موقت: «حزب پست‌مدرنیستی دهه‌ی هشتادی‌ها» تقدیم خوانندگان می‌شود، تلاش می‌کند با عنایت به تجربه‌ی مبارزات سیاسی کادرهای قدیمی در دو نظام سلطنتی و فقاهتی، تجربه‌ی نوینی را برای سازماندهی به دهه‌ی هشتادی‌ها معرفی کند که به نظر می‌رسد علیه هر نوع ساختاری عصیان کرده‌اند. در نتیجه، این رساله که قرار بود با عنوان <a href="http://kadrha.com/spip.php?article252" class='spip_in'>پیش‌نویس راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل</a>،‌در کمیته‌ای که به همین منظور سازماندهی شده بود تهیه شود و برای تصویب نهایی در اختیار مجمع انجمن <a href="http://kadrha.com/spip.php?rubrique93" class='spip_in'>اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس)</a> قرار بگیرد، از این پس با این عنوان جدید، به صورت مستقیم و از طریق این وب‌سایت در اختیار علاقمندان قرار می‌گیرد.</p> <p>لازم به یادآوری است که مخاطبان این سلسله یادداشت‌ها دهه‌ی هشتادی‌ها نیستند بلکه گزارش تأملاتی است برای رسیدن به سندی مناسب برای آنان که بعداَ نوشته خواهد شد. باشد که رساله نهایی مقبول طبع جوانانی قرار بگیرد که ققنوس‌وار از خاکستر مبارزان قدیمی سربرآورده‌اند . . .</p></div> <div class='rss_texte'><p><strong>فرصت تاریخی برای ساختن نظام نوین</strong></p> <p>در سیزدهمین نشست کمیته تدوین پیش‌نویس «راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل» که شامگاه چهارشنبه ۲۵ آبان ۱۴۰۱ برگزار شد، پس از تحلیل دوره تاریخی نوینی که در پی قتل مهسا امینی شروع شده است، این نکته کلیدی مطرح شد که می‌بایست وضعیت در حال انکشاف را به مثابه یک فرصت تاریخی برای ساختن نظام اجتماعی نوین بر اساس گفتمان مبتنی بر علم حقوق پارلمانی تلقی کرد و در پرتو درک ظرفیت‌های بالقوه عظیمی که در دورن این وضعیت در شرف انکشاف نهفته است، با سرعت هرچه تمام‌تر نسبت به روزآمدسازی تاکتیک‌ها در راستای هدف‌ استراتژیک کادرها دست به اقدام زد.</p> <p>هدف استراتژیک اعلام شده کادرها: ۱) آموزش، تمرین و ترویج قواعد <a href="http://kadrha.com/spip.php?article17" class='spip_in'>دستورنامه رابرت</a> از طریق تأسیس <a href="http://kadrha.com/spip.php?article255" class='spip_in'>انجمن‌ اصلی</a> و؛ ۲) شناسایی مشکلات ساختاری ناشی از عدم آشنایی مردم ایران با <a href="http://kadrha.com/spip.php?article254" class='spip_in'>علم حقوق پارلمانی</a> و؛ ۳) تربیت مربیانی است که بتوانند به مردم کمک کنند تا به مرور این مشکلات ساختاری را برطرف سازند.</p> <p>منظور از «علم حقوق پارلمانی» نیز، شاخه‌ای تخصصی از علم و فلسفه حق است که حقوق افراد، اکثریت، اقلیت، و غائبان در هر مجمع تصمیم‌گیری را در ارتباط متقابل با یکدیگر و به صورت متوازن و بر اساس وزن برابر رأی اعضا، تبیین، و درقالب قواعد صوری و انتزاعی استدلال و تشریح می‌کند به نحوی که با رعایت آن‌ها، عادلانه بودن فرایند تصمیم‌گیری گروهی تضمین می‌شود و در نتیجه، تمام مشکلات تصمیم‌گیری گروهی که ناشی از فقدان قواعد مورد توافق تمام اعضای یک مجمع است، برای همیشه خاتمه می‌یابد. و البته، مشکلات اصلی و واقعی که مربوط به ساختن جامعه‌های کارآمد و اثربخش است تازه شروع خواهد شد، اما با این تفاوت مهم که تازه در مجامعی که طبق این قواعد رفتار می‌کنند، امکان خلق خرد جمع فراهم می‌آید.</p> <p>در ادامه گفتگو و ضمن اشاره به بعضی از امکانات بالقوه‌ای که خیزش «زن، زندگی و آزادی» فراهم آورده است، از جمله به این نکته اشاره شد که با عنایت به حضور فعال و پر انرژی و دور از انتظار دهه‌ی هشتادی‌ها برای مشارکت در قدرت سیاسی و ساختن نظام نو، کاملاَ ضروری به نظر می‌رسد که رویکرد اعضای کمیته نسبت به تهیه جزوه راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل نیز متناسب به این تحول تاریخی، به صورت بنیادین دگرگون شود و این جزوه راهنما به نحوی تهیه و توزیع شود که بتواند به دهه‌ی هشتادی‌ها کمک کند تا نقش تاریخی خود را - حتی‌المقدور - به نحو شایسته‌تر ایفا کنند.</p> <p><strong>فوریت</strong></p> <p>با توجه به سرعت فزاینده تحولات بسیار ضروری است که در روش تهیه و تصویب جزوه راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل تجدید نظر شود.</p> <p>خاطر نشان می‌کند با توجه به رکود و سکون حیرت‌انگیزی که تا پیش از خیزش اخیر بر فعالان اجتماعی حاکم شده بود، روند تدوین و تصویب جزوه راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل نیز - بنا به شرایط - به کندی جلو می‌رفت. در سیزهمین نشست کمیته تدوین پیش‌نویس این پیشنهاد به تصویب رسید که حزوه راهنمای مورد نظر، با سرعت نوشته شود و بدون بررسی و تصویب در کمیته و مجمع انجمن اساس در اختیار دهه‌ی هشتادی‌ها قرار بگیرد. بدیهی است که نشست‌های کمیته می‌تواند و لازم است که همچنان به صورت هفتگی برگزار شود، و مطالب نوشته و منتشر شده را مورد بررسی و نقادی قرار دهد و به ارتقای کیفیت مطلب مدد برساند.</p> <p><strong>خصوصیات دهه‌ی هشتادی‌ها</strong></p> <p>سرانجام در بخش پایانی سیزدهمین نشست کمیته تدوین پیش‌نویس راهنمای تأسیس، پرسش‌هایی از این دست مطرح شد که : دهه‌ی‌ هشتادی‌ها چه خصوصیاتی دارند؟ برداشت آنان از حزب، سازمان، و فعالیت سازمان‌‌یافته سیاسی - احتمالاَ - چگونه است؟ چه خطرات مهلکی در کمین شوق و ذوق و انرژی عظیم آنان نشسته است؟ چگونه می‌توان و ممکن است به آنان کمک کرد تا مواضب خطرات بالقوه‌ای که خیزش آنان را تهدید می‌کند باشند؟ و به خصوص، با توجه به اینکه قواعد قانون عام پارلمانی نسبتاً پیچیده است و با شرایط فعلی دهه‌ی هشتادی‌ها کم‌ترین سازگاری را ممکن است داشته باشد، چگونه و با چه زبانی و با چه روشی باید آنان را نسبت به ضرورت سازماندهی دموکراتیک متقاعد ساخت؟</p> <p>مسائلی از این دست بسیار زیاد هستند و توجه جدی را می‌طلبند. به همین خاطر، به نظر می‌رسد شایسته است سلسله یادداشت‌های «حزب پست‌مدرنیستی دهه‌ی هستادی‌ها»، به تدریح نوشته شود. به همین خاطر، قرار شد، قسمت‌های نوشته شده در کمیته تدوین پیش‌نویس مورد بررسی قرار بگیرد و نسبت به مطالب قسمت بعدی نیز - حتی‌المقدور - هم‌اندیشی تداوم داشته باشد.</p> <p>پس، تا <a href="http://kadrha.com/spip.php?article271" class='spip_in'>قسمت بعدی این نوشته</a>، فعلا بدورد.</p> <p>با احترام<br class='autobr' /> دفتر کادرها. پنحشنبه، ۲۶ آبان ۱۴۰۱</p></div> http://kadrha.com/spip.php?article252 http://kadrha.com/spip.php?article252 2022-07-06T07:37:03Z text/html fa گروه نويسندگان <p>در پی تصویب پیشنهاد تشکیل کمیته تدوین پیش‌نویس «راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل»، در مجمع گروه حامیان تأسیس انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس)، نخستین نشست اعضای این کمیته ساعت ۲۱ روز چهارشنبه ۲۵ خرداد ۱۴۰۱ در فضای مجازی دعوت به دستور شد و بررسی این موضوع را شروع کرد. نوشته‌ای که در ادامه تقدیم می‌شود، گزارش مخبر این کمیته است که نخسین بار در رسانه اختصاصی گروه حامیان تأسیس «انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی» (اساس) منتشر شده است و به دلیل عمومی بودن نکاتی که در آن مطرح شده است، اینجا نیز باز نشر می‌شود. با هم این نوشته را می‌خوانیم:<br class='autobr' /> ۱. نخستین نشست کمیته (...)</p> - <a href="http://kadrha.com/spip.php?rubrique93" rel="directory">انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس)</a> <img class='spip_logos' alt="" align="right" src="http://kadrha.com/local/cache-vignettes/L150xH132/arton252-4376c.jpg" width='150' height='132' /> <div class='rss_chapo'><p>در پی تصویب پیشنهاد تشکیل کمیته تدوین پیش‌نویس «راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل»، در مجمع گروه حامیان تأسیس انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس)، نخستین نشست اعضای این کمیته ساعت ۲۱ روز چهارشنبه ۲۵ خرداد ۱۴۰۱ در فضای مجازی دعوت به دستور شد و بررسی این موضوع را شروع کرد. نوشته‌ای که در ادامه تقدیم می‌شود، گزارش مخبر این کمیته است که نخسین بار در رسانه اختصاصی گروه حامیان تأسیس «انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی» (اساس) منتشر شده است و به دلیل عمومی بودن نکاتی که در آن مطرح شده است، اینجا نیز باز نشر می‌شود. با هم این نوشته را می‌خوانیم:</p></div> <div class='rss_texte'><p>۱. نخستین نشست کمیته تدوین پیش‌نویس «راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل» ساعت ۲۱ چهارشنبه ۲۵ خرداد ۱۴۰۱ در فضای مجازی دعوت به دستور شد.</p> <p>در ابتدای جلسه، رئیس کمیته، ضمن تشریح روند شکل‌گیری این کمیته از آقای داود حسین که پیشنهاد تأسیس این کمیته را مطرح کرده بود، خواست تا در مورد ضرورت‌های تدوین چنین راهنمایی، به صورت مختصر توضیحاتی ارایه دهد.</p> <p><strong>پیامد آشنایی با دستورنامه!</strong></p> <p>۲. در ادامه این نشست، این نکته مطرح شد که آشنایی هر چه بیشتر با قانون عام پارلمانی (به نحوی که در کتاب دستورنامه تشریح شده است)، این امکان را در اختیار می‌گذارد تا با مقایسه وضعت موجود در انواع جامعه‌های مدرنی که طی سده‌ی اخیر و بر اساس اساسنامه در ایران تأسیس شده‌اند و اداره می‌شوند، با وضعیت مطلوبی که در این کتاب تشریح شده است، به کاستی‌های جوامع مدرن در ایران پی ببریم و برخی علل ساختاری ناکارآمدی جوامع مدرن را کشف کنیم.</p> <p>بدیهی است که یکی از انواع جامعه‌های مدرنی که طی سده‌ اخیر تلاش‌های زیادی برای تأسیس آن‌ها صرف شده است، احزاب سیاسی هستند. آشنایی عمیق‌تر با دستورنامه رابرت سبب می‌شود کاستی‌های ساختاری احزاب سیاسی به وضوح شهود شود، و تازه پس از این مرحله است که ضرورت تأسیس سازمان‌های سیاسی جدید بر اساس درک و نگرش جدیدی که از آگاهی نسبت به قانون عام پارلمانی حاصل شده باشد، احساس خواهد شد.</p> <p><strong>نقش «اساس»</strong></p> <p>۳. تأسیس گروه حامیان انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس)، در واقع نخستین گام در این مسیر بود و خوشبختانه استقبال تعدادی از فعالان حرفه‌ای این امکان را فراهم آورد تا نخستین تجربه‌های تشکیل یک گروه حامی تأسیس یک سازمان به منصه ظهور برسد.</p> <p>در همین مرحله بود که امکان بروز این ایده فراهم آمد که همین تعداد از فعلان حرفه‌ای، بکوشند تا تجربه‌های خودشان را - فعلا تا همین جا - مدون کنند تا کسانی که می‌خواهند همین مسیر را ادامه بدهند، کارها را از صفر شروع نکنند و چرخ‌ها را - برای هزارمین بار و هر بار، به جای «گرد»، چند ضلعی - از نو نسازند.</p> <p>با این حساب، وظیفه فعلی اعضای این کمیته این است که تجربه‌های خودشان را در همین مدت که برای تأسیس یک سازمان کسب کرده‌اند مدون کنند و پا به پای کسب تجربه‌های بیشتر، این سند راهنما را تکمیل و روزآمد سازند.</p> <p>امید می‌رود اگر این تجربه‌ها به روش مناسبی تدوین شود و در اختیار علاقمندانی نظیر همین کسانی که عضو کمیته تدوین پیش‌نویس هستند،‌ قرار بگیرد، به ویژه اگر با پشیتبانی‌های انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی هم همراه شود،‌ افراد بسیار زیادی در سراسر کشور بتوانند تأسیس صدها حوزه حزبی مستقل را کلید بزنند و در مراحل بعدی نسبت به تشکیل کنوانسیون در سطوح محلی، استانی و ملی اقدام کنند.</p> <p><strong>چرا «مستقل»!</strong></p> <p>۴. در پی این توضیح مقدماتی، پرسش‌های متعددی مطرح شد که در ادامه به برخی از آن‌ها اشاره می‌شود. یکی از آن‌ها این پرسش بود که: چرا «مستقل»؟ مگر یک حزب، یک سازمان ملی سراسری نیست که باید به صورت هماهنگ عمل کند؟ در آن صورت حوزه‌های حزبی «مستقل» چطور ممکن است؟</p> <p>به نظر می‌رسد یکی از نخستین پرسش‌هایی که به ذهن هر فعال حرفه‌ای سیاسی، پس از مواجهه با عنوان «راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل» خطور می‌کند همین پرسش خواهد بود. و البته، استقلال حوزه‌های حزبی هم از تفاوت بنیادین دو رویکرد نسبت به نظام سیاسی و حزب سیاسی ناشی می‌شود.</p> <p>اگر بخواهیم دامنه بحث را در حد حوصله بسیار محدود این یادداشت‌ها نگه داریم و فقط به یکی از عوامل مؤثر بر این جریان اشاره کنیم، می‌توان گفت که به رغم اختلاف‌نظرات سیاسی و ایدئولوژیک احزاب سیاسی در دوران معاصر ایران، از نظر ساختاری، تمام احزاب ایرانی - کم یا بیش و خواسته یا ناخواسته - ساختار پادگانی می‌یابند. و مدرن‌ترین تبلور این ساختار سلسله مراتبی یک طرفه و از بالا به پایئین، احزاب لنینی هستند که چه بسا برای سازمان‌های سیاسی‌ای که علیه حکومت‌های استبدادی‌ای مثل تزار روسیه مبارزه می‌کردند گریز ناپذیر به نظر می‌رسید.</p> <p>در احزاب به اصطلاح «پادگانی». که لابد قرار است یک دولت متمرکز و استبدادی را هم اداره کنند، سیاست‌ها،‌ معمولاً در رأس هرم سلسله مراتب تشکیلاتی تعیین می‌شوند و بدنه حزبی نقش تعیین کننده‌ای ایفا نمی‌کنند.</p> <p>در چارچوب چنین رویکردی به حزب و به فعالیت حزبی، «حوزه‌های حزبی مستقل» ممتنع به نظر می‌رسد و طبیعی هم هست. اما و فقط در پی آشنایی با قانون عام پارلمانی است که تازه معنای درست حزب درک می‌شود: هر شهروند واقعاً یک رأی دارد و این اعضای حوزه‌های حزبی در پائین‌ترین سطوح - یعنی در سطح اولیه - هستند که سیاست‌های یک حزب را تعیین خواهند کرد.</p> <p>با اطمیان می‌توان گفت که احزاب پادگانی هم همین ادعا را دارند. اما اگر اعضای یک حزب مهارت‌های کافی برای سازماندهی به خودشان را به صورت مستقل و نه در پیروی از - به اصطلاح- «خطی» که از بالا می‌آید، نداشته باشند، حتی اگر مسؤلان و مقامات حزبی، حسن نیت هم داشته‌ باشند، اعضای چنین احزابی «رأی» و «نظر» مستقل هم ندارند که توقع داشته باشیم در جایی لحاظ شود.</p> <p>در پایان این قسمت از مذاکرات،‌این طور جمع بندی شد که یک حزب در واقع کنوانسیون و ائتلافی از ده‌ها حوزه‌ی حزبی مستقل است که به صورت داوطلبانه و حول هدف‌های مشترکی که خودشان تعریف می‌کنند، متحد می‌شوند و وظیفه انجمن اصلاح ساختاری احزاب سیاسی (اساس) کمک به فعالان سیاسی حرفه‌ای و علاقمند است که مهارت‌های تأسیس این حوزه‌های حزبی مستقل را فرابگیرند و هدف جزوه راهنما نیز باید این باشد که همین مهارت‌ها را به مخاطبان منتقل کند.</p> <p><strong>تفکیک صورت از محتوا</strong></p> <p>۵. یکی دیگر از موضوعاتی که در نخستین نشست کمیته تدوین پیش‌نویس «راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل» مطرح شد و اشاره به آن در اینجا مفید خواهد بود این است که «اساس» با محتوای فعالیت حوزه‌های حزبی مستقل کاری ندارد.</p> <p>درست همانطور که قواعد دستورنامه، صورت پراکتیس پارلمانی، یا صورت فعالیت تصمیم‌گیری گروهی را تبیین می‌کند، جزوه راهنمای تأسیس حوزه‌های حزبی مستقل نیز به ایدئولوژی و سیاست‌های این حوزه‌های حزبی مستقل نمی‌پردازد. هر حوزه‌ حزبی مستقل، در سطح روستا، شهر، و محله می‌تواند برای شناسایی و معرفی نامزدهای مورد اعتماد خود برای پیش‌بردن سیاست‌های مورد علاقه خود در سطح محلی و استانی و ملی تأسیس شود و فعالیت کند. هدف اصلی حزوه راهنما فقط انتقال تجربه‌های مربوط به تأسیس و اداره این حوزه‌های حزبی مستقل است.</p> <p><strong>انتقال مسالمت‌آمیز قدرت!</strong></p> <p>۶. بدیهی است که «حزب سیاسی» به این معنا، فقط در جوامعی مطرح است که نظام سیاسی بر اساس فعالیت احزاب سیاسی استوار شده باشد. با این حساب، یکی از دشوارترین مباحث در این زمیه. پرداختن به مقوله حزب سیاسی در نظام‌هایی است که انتقال مسالمت‌آمیز قدرت در آن‌ها با بن‌بست‌های فرهنگی/سیاسی/تاریخی مواجه است.</p> <p>تجربه‌ها نشان داده است که در نظام‌های سیاسی استبدادی که امکان انتقال مسالمت‌آمیز قدرت وجود نداشته باشد، در شرایطی که این انتقال قدرت به امری گریز ناپذیر بدل می‌شود، جا به جایی قدرت به روش‌های غیرمسالمت‌آمیز رخ می‌دهد و قدرت جایگزین، نیروهای مخالف را سرکوب می‌کند و این دور باطل تکرار خواهد شد. به نظر می‌رسد مهم‌ترین نقش حوزه‌های حزبی مستقل تلاش برای خاتمه دادن به این دور باطل است که به تلاش‌های فرهنگی گسترده،‌ صبورانه، آگاهانه و مستمر نیاز خواهد داشت. چرا که انگار حکومت مردم و حکومت جمهوری طبیعت جوامع انسانی نیست و فقط با تلاش‌های بی‌وقفه است که می‌توان جامعه‌ای مبتنی بر قانون ساخت و از آن حفاظت کرد.</p> <p>و در این عرصه‌هاست که انتظار می‌رود «اساس» کارهای «اساسی» بکند.</p> <p>به امید آینده</p></div>